ვირტუალური ვალიუტა
                     
კერძო ელექტრონული ფული რ-იც გამოიყენება გასაყიდად ვირტუალური საქონელი სხვადასხვა სოც. ქსელებში თუ ვირტუალური სამყაროში ონლაინ-თამაშებში და სხვ. ყოველ სფეროში ვირტუალური ვალიუტა გამოიყენება სპეციფ. მიზნისთვის.
ყიდვა საქონლს
ყიდვა სხვადსხვა სათამაშო არტეფაქტების მაგ. იარაღის, დედამიწის, სტატუსის
ყიდვა გაფართოებული შესაძლებლობის გამოყენიბისას ფოუმის
ბიზნესი მრავალი წელია უყვე გამოიყენება ვირტუალური საქონელი მოთხოვნა საკმაოდ მაღალია და მოაქვს რეალური შემოსავლები მისი შექმნელებისთვის ემიტენტი ვირტუალური ვალუტა. თავიდან აშშ მხოლოდ გეიმერები ხარჯავდნენ თანხებს ყიდვისთვის ვირტუალური სათამაშო საქონლებისთვის. ეხლა უფრო მეტი მომხარებლები არა მარტო ყიდულობენ არამედ უფრო და უფრო დიდი პოპულარობით სარგებლობს ფასიანი თამაშები. ისეთ სოც. ქსელში როგორიცაა ფეისბუქი, და მაისფეისი. მაგ.,სათამაში პორტალი ზუნგა განაცხადა, რომ 2009წ-ს ვირტუალური საქონლის შესყიდვა წარომადგინა 100მლნ. აშშ დოლარს.
ოფიციალური ტრაქტოვკა 2012წ-ს ოქტომბეში ევროპის ცენტრალური ბანკმა გაავრცელა მოხსენება ,,სქემა ვირტუალური ვალიუტას'' იქ აღნიშნულია,რომ ზოგიერთ შენთხვევებში ვირტუალური საზოგადოება ქმნის და ავრცელებს თავისი საკუთარი ვირტუალურ ვალიუტას რათა გადაიცვალოს საქონელი (მომსახურებისთვის) და ერთეული აღრიცხვისთვის. მოხსენებით ვირტუალური ვალიუტა განსაზღვულია როგორც ერთ-ერთი სახეობა რ-იც დასარეგულებელია სახელმწიფოებისგან ციფრული ფული. რ-იც ქმნება და კონტროლირდება ჩვეულებრივ შემქნელებისგან.

                               ვირტუალური სამყარო
                   
ხელოვნურად შექმნილი სამყარო, აგება პროგრამირებით, კომფიუტერული ტეხნოლოგიაზე საფუძველზე.
ვირტულაური სამყარო განსაზღვრულია დროის გატარებისთვის მომხარებელისგან, და დღევანდელი დღისთვის ძირითადად იყენებენ ონლაინ-თამაშებში, ასევე ცალკეული ვებ-გვერდებზეც სადაც მომხმარებელი წარადგენს თავის თავს თავისი სახელით, ნიკეიმი, ფოტოგრაფიით  ან ასევე ავატარით - თავისი გრაფიკული ან ტეკსტური წარმოდგენით. ავატარი როგორც ჩვეულებრივ გამოსახულია ტექსტით, ორ ან სამ განზომილებიანი გრაფიკით. შესაძლებელია სხვა ფორმებითაც. მაგ, შეუძლია გადასცესხმის შეგრძნება, ასევე სუნი. უმრავლესობა ვირტუალური სამყარო წარმოადგენს ხალმრავალ მომხმარებლებს ასევე არის ერთი მომხარებლიან ონლაინ-თამაშები, რ-იც წარმოადგენს ვირტუალურ სამყაროს. ვირტუალური სამყარო ბიზნესის სფეროში სულ უფრო პოპულარული ხდება ბევრ ორგანიზაციებში ე,წ. ვირტუალური ბიზნეს-სამყარო. ეს პლატფორმა არის სამ განზომილებიან სივრცის ბაზაზე. მომხარებელს საშუალება ეძლევა შექმნას ონლაინ-ოფისი რათა ეფექტურად აწარმოოს ბიზნესი.
 მომხარებლები ან რეზიდენტები ვირტუალური ბიზნეს-სამყაროში არა მარტო თამაშობენ ერთმანეთში არამედ შექმნას ,ან გაიყიდოს საქონელი ან მომსახურებები. დღეს-დღეობით არსებობს მრავალი პლატფორმები, რ-ის ბაზაზეც კომპანიას შეუძლიაააშენოს თავისი ონლაინ-ოფისი და როგორც რეალურ სამყაროში გამოიყენოს ის.

                                      Blu-ray

 

მედიის ტიპი	მაღალი სიმკვრივის ოპტიკური დისკი
კოდირება	BDMV ვიდეო კოდირება: H.262/MPEG-2 Part 2, H.264/MPEG-4 AVC, VC-1 და სხვა.
ტევადობა	25 გბ (ერთ შრიანი) 50/66 გბ(ორ-შრიანი) 100/128 გბ (BDXL სამ-შრიანი)
ბლოკის ზომა	2 კბ სექტორის, 64 კბ ბლოკის ზომა
წაკითხვის მექანიზმი	405 ნმ ლაზერული დიოდი, 36 მბ/წ
ჩაწერის მექანიზმი	405 ნმ ფოქუსირებული ლაზერული დიოდი ბევრად მძლავრით ვიდრე წაკიტხვის დროს, 36 მბ/წ
შემქმნელი	Blu-ray Disc Association
ზომები	120 მმ (4.7 ინჩ) დიამეტრი, 1.2 მმ სისქე
გამოყენება	მონაცემთა საცავი, მაღალი-გარჩევადობის ვიდეო, მაღალი რეზოლუციის აუდიო, სტერეოსკოპიური 3გ/3D, PlayStation 3'ის თამაშები, PlayStation 4'ის თამაშები, Xbox One'ის თამაშები

Blu-ray ან Blu-ray Disc (BD) (ინგლ. blue ray — ლურჯი სხივი და disc — დისკი; წარწერა blu ნაცვლად blue — განზრახ შეცვლილია) — ციფრული მონაცემების შენახვის ოპტიკური დისკის ფორმატი. ძირითადად, მასზე ვრცელდება უკანასკნელ წლებში გამოსული კინოფილმები, თუმცა ასევე ხდება უფრო ძველი ფილმების რესტავრაცია და ამ ფორმატში გამოცემა. Blu-ray ტექნოლოგია იძლევა დისკის თითო შრეზე 25 გიგაბაიტის ოდენობის ინფორმაციის მოთავსების საშუალებას, რითაც ხდება დისკებზე ვიდეოჩანაწერის გამოსახულების მაქსიმალურად შესაძლებელი ხარისხით მოთავსება. მაყურებელს ეს აძლევს საშუალებას, შეხედოს არა მხოლოდ ეკრანზე მოძრავ ობიექტებს, არამედ მათი უმცირესი დეტალებიც გაარჩიოს, როგორიც არის ადამიანის სახის ნაოჭები ან თვალის სტრუქტურა.

ფორმატის პროტოტიპები პირველად წარმოდგენილი იქნა 2000 წლის ოქტომბერში, პირველი კომერციული დისკი კი გამოვიდა 2003წლის აპრილში. მისმა პოპულარობამ გაუსწრო მანამდე არსებულ HD DVD ფორმატს, რის გამოც ამჟამად HD DVD-ს გამოცემის აუცილებლობა არ არსებობს და ეს ფორმატი გაუქმებულია. ამჟამად მიმდინარეობს მუშაობა ფორმატზე Blu-ray 3D, რომელიც მაყურებელს საშუალებას მისცემს, 3D ფილმები  იხილოს უმაღლესი ხარისხით და სამგანზომილებიან ფორმატში.Blu-Ray Disc Association (BDA) ორგანიზება გაუკეთა სამუშაუ ჯგუფს წარმომდეგენლები კინოინდუსტრიიდან რათა განესაზღვრათ სტანდარტები 3D-ფილმების დისკზე Blu-Ray. 

F-35 Lightning II

                 F-35 Lightning II

ის საჰაერო ძალების F-35A თვითმფრინავი ფლორიდის

სანაპიროსთან ფრენისას, 2013 წლის მაისი.

F-35A Lightning II
ფუნქცია	სტელსის მრავალფუნქციური საბრძოლო თვითმფრინავი
წარმოება	Lockheed Martin Aeronautics
პირველი გაფრენა	15 დეკემბერი, 2006
წარდგენა	2016[1]–2018
სტატუსი	პირველადი წარმოება, აშშ-ის სამსახურში, როგორც სასწავლო თვითმფრინავი
წარმოების წელი	2006 წლიდან დღემდე
რაოდენობა	13 საცდელი + 10 სერიული
ღირებულება	F-35A: 122 მილიონი აშშ-ის დოლარი(ზღვრული ღირებულება, 2011) F-35B: $150 მილიონი (საშუალო ღირებულება, 2011) F-35C: $139.5 მილიონი (საშუალო ღირებულება, 2011) F-35A-ს იარაღთა სისტემის განყოფილების ფასია $183.5 მილიონი (FY 2011)
გაუმჯობესებული	X-35

ფ-35ბვერტიკალური აფრენისას

 კვლევის სტადიაზე მყოფი ერთადგილიანი, ერთ ძრავიანი, მეხუთე თაობის მრავალფუნქციური საბრძოლო თვითმფრინავი. იგი გათვლილია საიერიშო, სადაზვერვო და საჰაერო თავდაცვის მისიებისთვის სტელსის ტექნოლოგიების გამოყენებით. F-35-ს გააჩნია სამი ძირითადი მოდელი: პირველი გათვლილია მოკლე გარბენით აფრენა-დაჯდომაზე, მეორე — ვერტიკალურ აფრენა-დაჯდომაზე, ხოლო მესამე — სპეციალურად ავიამზიდებისთვის.

F-35 წარმოიშვა Lockheed Martin X-35-სგან, რომელიც, თავის მხრივ, წარმოადგენს პროგრამის Joint Strike Fighter (JSF) ფარგლებში შექმნილ პროდუქტს. JSF პროგრამას ახორციელებს აშშ-ის მთავრობა, გაერთიანებული სამეფოსა და სხვა რამდენიმე ქვეყნის მთავრობის დამატებითი სახსრებით. პარტნიორი ქვეყნები წარმოადგენენ ან ნატოს წევრებს, ან აშშ-ის მოკავშირეებს. F-35-მა თავისი პირველი გაფრენა 2006 წლის 15 დეკემბერს განახორციელა.

აშშ აპირებს სულ 2 443 ასეთი თვითმფრინავის შეძენას, რომელთა საერთო ღირებულება აღწევს 323 მილიარდ დოლარს, რაც ყველაზე ძვირადღირებული თავდაცვითი პროგრამა იქნება, რაც კი ოდესმე განხორციელებულ ამ ეტაპზე 5-თე თაობის ესკადრილია მსოფლიოში მხოლოდ ამერიკას აქვს.

ავარიები და მნიშვნელოვანი ინციდენტები

F-35 სტატისტიკურად უსაფრთხო სამხედრო თვითმფრინავია, რომელიც აღწერილია, როგორც F-16-ზე ორჯერ უფრო უსაფრთხო.  მიუხედავად ამისა, 2014 წლიდან მოყოლებული, ათზე მეტი თვითმფრინავი ჩამოვარდა ან სხვა ინციდენტებში მონაწილეობდა, რამაც ადამიანები იმსხვერპლა, მძიმედ დაშავდა ან თვითმფრინავი გაანადგურა. ზოგიერთი მათგანი ოპერატორის შეცდომით იყო გამოწვეული; ზოგი კი მექანიკური პრობლემებით, რომელთაგან ზოგიერთი მთელ პროგრამას უკან აბრუნებდა. 

2026 წლის აგვისტოს მდგომარეობით  , ძირითადად აშშ-ში მოხდა 12 ავარია, რამაც F-35-ის კორპუსის დაკარგვა გამოიწვია. 

F-35-ის ერთადერთი ცნობილი ფატალური კატასტროფა 2019 წლის 9 აპრილს მოხდა, როდესაც იაპონიის საჰაერო თავდაცვის ძალების F-35A წყნარ ოკეანეში აომორის პრეფექტურის აღმოსავლეთით , დაახლოებით 0.9 მახის სიჩქარით ჩამოვარდა.  ავარიის ანგარიშში მიზეზად პილოტის სივრცითი დეზორიენტაცია დასახელდა . პილოტის ნეშტი და საბორტო ჩამწერი ამოღებულია, თუმცა მონაცემების ამოღება ვერ მოხერხდა, ხოლო თავად ნამსხვრევები ვერ იქნა აღმოჩენილი. 

2026 წლის 31 ივლისს, აშშ-ის საზღვაო ქვეითთა ​​​​კორპუსის F-35B ჩამოვარდა და განადგურდა საზღვაო ქვეითთა ​​​​საჰაერო ბაზა მირამარში, სან დიეგოში, კალიფორნია. პილოტმა უსაფრთხოდ კატაპულტირება მოახდინა.

2026 წლის ირანის ომი

2026 წლის 19 მარტს, ირანის ომის დროს , აშშ-ის F-35, რომელიც ირანის თავზე საბრძოლო მისიას ასრულებდა, იძულებული გახდა ავარიული დაშვება განხორციელებულიყო რეგიონულ საჰაერო ბაზაზე.  ისლამური რევოლუციის გუშაგთა კორპუსმა განაცხადა, რომ მან „სერიოზულად დააზიანა“ F-35.  ეს იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც F-35 მტრის ცეცხლით დაზიანდა მას შემდეგ, რაც ის 2018 წელს საბრძოლო მოქმედებებში იქნა გამოყენებული.  ეს ასევე იყო პირველი შემთხვევა, როდესაც ირანმა ჩაჭრა აშშ-ის ნებისმიერი თვითმფრინავი.  თვითმფრინავი უსაფრთხოდ დაეშვა. 

2026 წლის 15 სექტემბერს, კონგრესის ბიუჯეტის ოფისმა გამოაქვეყნა ანგარიში „ირანის წინააღმდეგ საბრძოლო ოპერაციების ღირებულების შეფასება“, რომელშიც ჩამოთვლილი იყო F-35A-ს „ბრძოლაში დანაკარგი“, რომლის შეკეთება, მისი შეფასებით, 50 მილიონი დოლარის ღირებულების ან შეცვლა შესაძლებელი იქნებოდა საწყისი ერთეულის ღირებულებით 120 მილიონი დოლარის ოდენობით. 

დიდი ბრიტანეთის F-35-ის ექსპორტი ისრაელში და სამართლებრივი დავა

გაერთიანებული სამეფოს მონაწილეობა F-35 პროგრამაში ღაზას ომის დროს პოლიტიკური და სამართლებრივი დავის საგანი გახდა . 2024 წლის სექტემბერში, ბრიტანეთის მთავრობამ შეაჩერა 29 იარაღის ექსპორტის ლიცენზია მას შემდეგ, რაც დაასკვნა, რომ არსებობდა აშკარა რისკი, რომ შესაბამისი ნივთები შეიძლება გამოყენებულიყო ღაზაში საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის სერიოზული დარღვევების ჩასადენად ან ხელშესაწყობად. მრავალეროვნული F-35 პროგრამის კომპონენტების მიწოდების ლიცენზიები გამონაკლისს წარმოადგენდა იმ შემთხვევაში, თუ მთავრობას არ შეეძლო ისრაელის, როგორც საბოლოო მომხმარებლის იდენტიფიცირება. მინისტრები ამტკიცებდნენ, რომ პროგრამაში გაერთიანებული სამეფოს ყველა მიწოდების შეჩერება დაარღვევდა F-35-ის გლობალურ მიწოდების ჯაჭვს და სერიოზულ შედეგებს მოიტანდა გაერთიანებული სამეფოს, ნატოს მოკავშირეების და სხვა საერთაშორისო პარტნიორების თავდაცვისთვის. ^{[ 592 ]}

პალესტინის ადამიანის უფლებათა დამცველმა ორგანიზაციამ „ალ-ჰაკმა“ F-35-ის გამონაკლისი სასამართლო განხილვის პროცესში გაასაჩივრა. ​​2025 წლის ივნისში, დიდი ბრიტანეთის უზენაესმა სასამართლომ საჩივარი არ დააკმაყოფილა. სასამართლომ აღნიშნა, რომ მრავალეროვნული პროგრამის სტრუქტურა ნიშნავდა, რომ ისრაელისთვის მიწოდებული F-35 თვითმფრინავები შეიცავდა დიდ ბრიტანეთში წარმოებულ კომპონენტებს, თუმცა დაადგინა, რომ ცენტრალური საკითხი ეხებოდა მთავრობის მონაწილეობას მრავალმხრივ თავდაცვის პროგრამაში, რომელსაც მინისტრები ეროვნული და საერთაშორისო უსაფრთხოებისთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვან საკითხად მიიჩნევენ. სასამართლომ დაასკვნა, რომ ეს „მწვავედ მგრძნობიარე და პოლიტიკური საკითხი“ აღმასრულებელი ხელისუფლებისთვისაა, რომელიც ანგარიშვალდებულია პარლამენტისა და ამომრჩევლის წინაშე და არა სასამართლოებისთვის. 

„ალ-ჰაკმა“ გადაწყვეტილების გასაჩივრება სცადა იმ მოტივით, რომ გამონაკლისი შეუთავსებელი იყო დიდი ბრიტანეთის საერთაშორისო სამართლის ვალდებულებებთან და მის მიერ იარაღის ექსპორტის კონტროლთან. 2025 წლის ნოემბერში სააპელაციო სასამართლომ უარი თქვა შემდგომი სააპელაციო საჩივრის შეტანაზე და F-35-ის გამონაკლისი ძალაში დატოვა.

იხ. ვიდეო

მომზადება ვოკალში -   პროფესიონალი   მომღერალი   ოპერის სოლისტი    მრავალი    კონკურისის      ლაურეატი მოამზადებს ნებისმერ მსურველს     ვოკალში საოპერო,    კამერული, საესტრადო, ფოლკორში. ხმისა და სუნთქვის დაყენება, გაძლიერება,     დიაპაზონის გაზრდა სათანადო რეპერტუარით,      სწავლების ინტესივობა და მიმართულება განისაზღვრება ინდივიდულურად მასწავლებლის მიერ. ფასი 40ლ. ერთი გაკვეთილი ტ 595 33 01 77,   5977 872 64

ბრიტანეთში სტაჟირებული, სერტირთიფიცირებული ინგლისური ენის სპეციალისტი,  თარგმნა, ინგლისურიდან ქართულში ან პირიქით ტექსტის კორექტირიება,  აკრეფა ვორდში და ინგლისურში ნებისმირი მსურველის მომზადება  ინგლისურში სკოლის მოსწავლეებს, აბიტურიენტებს ან სხვა ნებისმიერ მსურველს სათანადო პროგრამით  FCF , TOEFl, IEFLtS სათანადო  აუდიო თუ ვიდეო მასალის გამოყენებით  ფასი შეთანხმებით ასევე ონლაინ მომსახურება და სწავლა ტ. 591 102 949

                            იუნესკო

                                       

 

იუნესკო
იუნესკო
დაარსების თარიღი	16 ნოემბერი, 1945
ტიპი	სპეციალური სააგენტო
იურიდიული სტატუსი	მოქმედი
გენერალური მდივანი	ირინა ბოკოვა
მშობელი ორგანიზაცია	გაერო

გაერთიანებული ერების განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის ორგანიზაცია (იუნესკო), (UNESCO, აკრ. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization) — გაეროს სპეციალიზებული სააგენტო. მისი მიზანია მშვიდობისა და საერთაშორისო უშიშროების ინტერესებისათვის ხელი შეუწყოს განათლებისა და კულტურის გავრცელებას, მეცნიერების განვითარებას, ადამიანის უფლებებისა და ძირითად თავისუფლებათა პატივისცემას რასის, სქესის, ენისა და რელიგიის მიუხედავად

ორგანიზაცია 1945 წლის 16 ნოემბერს დაარსდა. მისი შტაბ-ბინა მდებარეობს პარიზში, საფრანგეთი. 2011 წლის 1 ნოემბრის მონაცემებით იუნესკო აერთიანებს 195^[3] ქვეყანას. მას ასევე 50 წარმომადგენლობითი ოფისი, რამდენიმე ინსტიტუტი და ცენტრი აქვს მსოფლიოში. იუნესკოს ყურადღების ცენტრში მოქცეულია აფრიკა და გენდერული თანასწორობა

იუნესკოს თანამედროვე შტაბ-ბინა, რომელსაც ლათინური ანბანის ასო Y ფორმა აქვს, 1958 წლის 3 ნოემბერს გაიხსნა. გარდა იუნესკოს პარიზის შტაბ-ბინისა, მსოფლიოს მასშტაბით არსებობს მთელი რიგი იუნესკოს ოფისებისა. ორგანიზაციას გააჩნია რეგიონალური ბიუროები დაკარში, ნაირობში, ბეირუთში, კაიროში, ბანგკოკში, ჯაკარტაში, ვენეციაში, ჰავანაში, მონტევიდეოში და სანტიაგოში. წარმომადგენლობით ოფისთა უმრავლესობა ე.წ. კლასტერული ოფისებია, რომელთა რიცხვი ამჟამად 27-ია კლასტერული ოფისები სამ ან მეტ ქვეყანას კურირებს, თუმცა გარდა ამისა არსებობს რეგიონალური ოფისებიც. იუნესკოს ასევე გააჩნია 21 ნაციონალური ოფისი, ინსტიტუტები და ცენტრები მთელი მსოფლიოს მასშტაბით.

ნებისმიერი ქვეყანა, რომელიც ხდება გაეროს წევრი ავტომატურად ხდება იუნესკოს წევრიც, ხოლო გაეროდან გასვლის შემთხვევაში ასევე ავტომატურად ტოვებს იუნესკოს რიგებსაც. ქვეყანა, რომელიც არაა გაეროს წევრი შესაძლებელია გახდეს იუნესკოს წევრი გენერალური კონფერენციის წევრთა 2/3-ის თანხმობის შემთხვევაში.

იუნესკოს ოფიციალური ენებია: ინგლისური, არაბული, ესპანური, ჩინური, რუსული და ფრანგული ენები. თავდაპირველად იუნესკოს ძირითადი ენები იყო ინგლისური და ფრანგული, 1950 წელს ოფიციალური ენის სტატუსი მიიღო ესპანურმა ენამ, 1954წელს – რუსულმა, 1974 წელს – არაბულმა, 1980 წელს კი ჩინურმაიუნესკო საკუთარ დანიშნულებას ხუთი ძირითადი პროგრამით ახორციელებს, ესენია: განათლება, საბუნებისმეტყველო მეცნიერებები, სოციალური და ჰუმანური მეცნიერებები, კულტურა და კომუნიკაციები და ინფორმაცია. იუნესკო აფინანსებს წერა-კითხვის გავრცელების, ტექნიკურ, მასწავლებელთა დახელოვნების პროგრამებს; საერთაშორისო მეცნიერებათა პროექტებს; რეგიონალური და კულტურის ისტორიის პროექტებს; კულტურული მრავალფეროვნების პოპულარიზაციას; საერთაშორისო ურთიერთდახმარების შეთანხმებებს მსოფლიო კულტურული და ბუნებრივი მეკვიდრეობის შენარჩუნებასა და ადამიანთა უფლებების დაცვასა და მისთ.

პროგრამები

განათლება ყველასათვის

იუნესკო არის საერთაშორისო პროგრამის "განათლება ყველასათვის" კოორდინატორი. აღნიშნული პროგრამის ძირითადი მიზნები ჩამოყალიბდა დაკარის 2000 წლის ფორუმზე

ადამიანი და ბიოსფერო

პროგრამა წარმოადგენს ინტერდისციპლინარული კვლევის გეგმას, რომლის მიზანია გააუმჯობესოს ადამიანის ურთიერთქმედება ბუნებრივ გარემოზე. პროგრამის ძირითადი მიზანია განსაზღვროს ეკოლოგიური, სოციალური და ეკონომიკური შედეგები ბიომრავალფეროვნების დაკარგვისა და შემცირების თვალსაზრისით.

მსოფლიო მემკვიდრეობა

1972 წელს იუნესკომ მიიღო მსოფლიოს კულტურული და ბუნებრივი მემკვიდრეობის დაცვის კონვენცია, რომელიც ძალაში შევიდა 1975 წელს. ყოველწლიურად მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტი იკრიბება სესიაზე, რომელიც განსაზღვრავს თუ, რომელი ძეგლი შეიტანონ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. პირველი ძეგლი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანეს 1978 წელს და ეს იყო გალაპაგოსის კუნძულები.

მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიის მთავარი მიზანია თითოეული ობიექტი დაიცვას და გახადოს ცნობილი თუ რა თქმა უნდა იგი შეესაბამება იუნესკოს კრიტერიუმებს. იუნესკოს სულ 10 კრიტერიუმი აქვს, რომელთაგან პირველი ექვსი მოქმედებს 1978 წლიდან და განსაზღვრავს კულტურულ ობიექტებს, ხოლო დანარჩენი ოთხი მოქმედებაშია 2002 წლიდან და ბუნებრივ ობიექტებს განსაზღვრავს. 2005 წლიდან 10-ვე კრიტერიუმი გაერთიანდა ერთ სიად^[10].

იუნესკო მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები დაყოფილია ხუთ გეოგრაფიულ ზონად:

• აფრიკა
• არაბული ქვეყნები (წარმოდგენილია ჩრდილოეთ აფრიკა და ახლო აღმოსავლეთი)
• აზია-ოკეანია (წარმოდგენილია ავსტრალია და ოკეანია)
• ევროპა & ჩრდილოეთ ამერიკა
• ლათინური ამერიკა & კარიბები

ამჟამად სულ 911 მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლია 148 ქვეყანაში. აქედან: 704 კულტურულია, 181 ბუნებრივი, ხოლო 26 კი შერეული ტიპის.

არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობა

2003 წელს იუნესკომ მიიღო არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის კონვენცია. არამატერიალურ კულტურულ მემკვიდრეობად მიიჩნიეს ზეპირი გადმოცემები, ტრადიციული მუსიკა, ცეკვა, რიტუალები, ფესტივალები და ხალხური რეწვა.

მსოფლიოს მეხსიერება

პროგრამა მსოფლიოს მეხსიერება შეიქმნა 1992 წელს, რათა დაიცვას დოკუმენტური მემკვიდრეობა მათ შორის ისტორიული დოკუმენტები, არქივები და ა. შ.

2011 წელს საქართველოს დოკუმენტური მემკვიდრეობის 1000 ნამუშევარი იუნესკოს მსოფლიო მეხსიერების რეესტრში მოხვდა.