ნაციონალ-სოციალიზმი

                                                        
ნაცისტური პარტიის დროშა,                                                      რომელიც ჰგავს, მაგრამ არ არის ნაცისტური გერმანიის ზუსტი ასლი.

 (გერმ. Nationalsozialismus) აღნიშნავს გერმანიის ნაციონალ-სოციალისტური მუშათა პარტიის პოლიტიკას. ასევე გერმანიის ხელისუფლების პოლიტიკას 1933–1945 წლებში, როდესაც ხელისუფლებაში ეს პარტია იმყოფებოდა, ადოლფ ჰიტლერის მეთაურობით.

ნაციონალ-სოციალისტური პოლიტიკა ფართო აღიარებით (და თვითგამოცხადებით) იყო გამოხატულად რასისტული და ანტისემიტური.

                                                      
ნაციონალ-სოციალიზმის                                                                                  "ფიურერი" ადოლფ ჰიტლერი

ნაციონალ-სოციალიზმა  განაცხადა თავისი მიზანი შექმნას და დაამტკიცოს საკმაოდ ფართო თეორია რასისიტული სუფთა სახელმწიფო ანუ ,,არიული რასა'' ჰქონდეს ყველაფერი რათა აყვავებულად იარსებობს მრავალი წლის განმავლობაში (ათასწლიანი რეიხი)

 ნაციოლ-სოციალისტები წარმოადგენენ ერთ-ერთი ტოტალიტარიზმს.

იდეოლოგია ნაციონალ-სოციალიზმი სხვადასხვა ელემენტებს სოციალიზმის, ნაციონალიზმი, რასიზმი, ფაშიზმი, ანტისემიტიზმი და ტოტალიტარიაზმი.

(გერმ. Deutsches Reich; ქართ. გერმანული იმპერია), დიდი გერმანული რაიხი (გერმ. Großdeutsches Reich; ქართ. დიდი გერმანული იმპერია), მესამე რაიხი (გერმ. Drittes Reich; ქართ. მესამე იმპერია) ასევე ნაცისტური გერმანია — გერმანული სახელმწიფო, რომელმაც 1933 წლიდან 1945 წლამდე იარსება, რა დროსაც იმპერიას დიქტატორი მმართველი ადოლფ ჰიტლერი და მისი ნაციონალ-სოციალისტური გერმანული მუშათა პარტია მართავდა. ჰიტლერის მმართველობისას გერმანია ტრანსფორმირდა ნაცისტურ სახელმწიფოდ, რომელიც სიცოცხლის (ცხოვრების) თითქმის ყველა ასპექტს აკონტროლებდა. 1945 წლის მაისში საბჭოთა კავშირის მიერ ბერლინის აღებისა და მოკავშირეთა ძალების მიერ გერმანიის დამარცხების შემდეგ, მესამე რაიხმა არსებობა შეწყვიტა, რითაც ევროპაში მეორე მსოფლიო ომი დასრულდა.

1933 წლის 30 იანვარს ვაიმარის რესპუბლიკის რაიხსპრეზიდენტმაპაულ ფონ ჰინდენბურგმა ადოლფ ჰიტლერი გერმანიის რაიხსკანცლერად დანიშნა. რის შემდეგაც საკუთარი ძალებისა და პოზიციების გამაგრება/გამყარების მიზნით ნაცისტურმა პარტიამ ყველა პოლიტიკური ოპიზიციის გაუქმება (ლიკვიდაცია) დაიწყო. 1934 წლის 2 აგვისტოს ფონ ჰინდენბურგის გარდაიცვალების შემდეგ, ჰიტლერი რაიხსპრეზიდენტისა და რაიხსკანცლერის თანამდებობების შერწყმით გერმანიის დიქტატორი გახდა. 1934 წელს ჩატარებული რეფერენდუმით, ჰიტლერი გერმანიის ერთადერთ (სოლო) ლიდერად ფიურერად აირჩიეს. მთელი ძალები ჰიტლერის ხელში იყო ცენტრალიზებული, მისი სიტყვა კი ყველა კანონზე მაღლა იდგა. ხელისუფლება არ იყო კოორდინირებული, არ არსებობდა თანამშრომლობის ორგანო, არსებობდნენ მხოლოდ სხვადასხვა ფრაქციები, რომლებიც ძალაუფლებისა და ჰიტლერის კეთილგანწყობილების (მფარველობის) მოპოვებისთვის იბრძოდნენ. დიდი დეპრესიის დროს, ნაცისტებმა აღადგინეს ეკონომიკური სტაბილურობა, მძიმე სამხედრო ხარჯებისა და შერეული ეკონომიკისხარჯზე კი ქვეყანაში მასობრივი უმუშევრობის პრობლემა აღმოფხვრეს. ჩატარდა მნიშვნელოვანი საზოგადოებრივი სამუშაოები, მათ შორის ავტობანების (ჩქაროსნული ავტომაგისტრალების) მშენებლობა. ეკონომიკური სტაბილურობის დაბრუნებამ, ქვეყანაში რეჟიმის პოპულარობა უფრო გაზარდა
იზ. ვიდეო

მიუხედავად იმისა, რომ ნაცისტურმა პარტიამ წარმატებებს მიაღწია 1932წლის ორ გენერალურ არჩევნებში, უმრავლესობა მაინც ვერ მოიპოვა. ამის გამო, ჰიტლერმა ჩამოაყალიბა ხანმოკლე კოალიცია გერმანიის ნაციონალური ხალხის პარტიასთან. პოლიტიკოსების, ინდუსტრიალისტებისა და ბიზნეს-წრეების დაჟინებული მოთხოვნით, 1933წლის 30 იანვარს პრეზიდენტმა პაულ ფონ ჰინდენბურგმა ჰიტლერი კანცლერად დანიშნა. სწორედ ეს დღე მიიჩნევა პარტიის ძალაუფლებაში მოსვლის (Machtergreifung) დღედ. მომდევნო თვეებში, ნაცისტებმა ქვეყანაში გაშალეს გლაიხშალტუნგად (Gleichschaltung) ცნობილი პროცესი, რაც ქვეყნის საზოგადოებრივი და პოლიტიკური ინიციატივების ხელში ჩაგდებას ისახავდა მიზნად.^[13] მთელი სამოქალაქო სექტორი, აგროკულტურული ჯგუფების, მოხალისეთა ორგანიზაციებისა და სპორტული კლუბების ჩათვლით, დაექვემდებარა პარტიის კონტროლს. მათი ხელმძღვანელობა ნაცისტებისადმი ლოიალურად განწყობილი პირებით ან, სულაც, პარტიის წევრებით ჩანაცვლდა. 1933 წლის ივნისისათვის, ნაცისტები მხოლოდ არმიასა და ეკლესიას ვერ აკონტროლებდნენ.

1933 წლის 27 თებერვალს რაიხსტაგის შენობა დაიწვა; დამნაშავედ დანიელი კომუნისტი მარინუს ვან დერ ლიუბე ცნეს. ჰიტლერმა გამოაცხადა, რომ ეს კომუნისტური აჯანყების დაწყებას ნიშნავდა და ამას მათ წინააღმდეგ რეპრესიების გაშლა მოჰყვა: დააკავეს გერმანიის კომუნისტური პარტიის 4 000 წევრი. 1933 წლის 28 თებერვლის ბრძანებულებით შეიზღუდა მნიშვნელოვანი სამოქალაქო უფლებები, შეკრებისა და პრესის თავისუფლებების ჩათვლით. ბრძანებულება უფლებას აძლევდა პოლიციელებს დაეკავებინათ მოქალაქეები უვადოდ და სასამართლოს ნებართვის გარეშე. ამ პერიოდში გაძლიერდა მუშაობა პროპაგანდის მხრივ, რამაც მათ მოსახლეობის მხრიდან საკანონმდებლო ცვლილების მხარდაჭერა მოუტანა.

1933 წლის მარტში რაიხსტაგმა, 444 ხმით 94-ის წინააღმდეგ, შეიტანა შესწორება გერმანიის კონსტიტუციაში, რაც უფლებას აძლევდა ჰიტლერსა და მის კაბინეტს, დაემტკიცებინა კანონები პრეზიდენტისა და საკანონმდებლო ორგანოს გვერდის ავლით. ვინაიდან რაიხსტაგში ამ კანონის მიღებას 2/3-ის მხარდაჭერა სჭირდებოდა, მმართველმა პარტიამ 28 თებერვლის ბრძანებულება გამოიყენა, რათა ხმის მიცემის პროცესზე მოწინააღმდეგე სოციალ-დემოკრატები არ დაეშვა; კომუნისტები უკვე გარიცხულები იყვნენ. ივნისში სოციალ-დემოკრატების პარტიაც გააუქმეს; დაიშალნენ დარჩენილი სხვა პოლიტიკური პარტიებიც. 1933 წლის 14 ივლისს გერმანია ფაქტობრივად ერთპარტიულ სახელმწიფოდ იქცა, როდესაც ახალი პარტიის დაარსებაც აიკრძალა. 1933 წლის ნოემბრის, 1936 წლის მარტისა და 1938წლის აპრილის არჩევნები მთლიანად ნაცისტების მიერ კონტროლდებოდა და მხოლოდ ნაცისტებსა და მცირე რაოდენობის დამოუკიდებელ კანდიდატებს ირჩევდნენ. 1934 წლის იანვარში გაუქმდა რეგიონალური საკანონმდებლო ორგანოები და რაიხსრატი.

ნაცისტურმა პარტიამ გააუქმა ვაიმარის დროინდელი სიმბოლიკაც, მათ შორის, სამფეროვანი დროშა (შავი, წითელი, ოქროსფერი). სანაცვლოდ, შემოიტანეს განახლებული იმპერიული სიმბოლიკა. 1935 წლიდან სახელმწიფოს დროშად დამტკიცდა პარტიის მიერ ადრე გამოყენებული დროშა: სვასტიკის სიმბოლოთი. ჰორსტ ვესელის სიმღერა, რომელიც ასევე ნაცისტების მიერ გამოიყენებოდა მანამდე, მეორე ოფიციალურ ჰიმნად იქცა
იხ. ვიდეო

შედარება, ანალიზი ბუნების ნაციონალურ-სოცილიზმისა და კომუნისტური მოდელის. კომუსნიტური და ნაიციტური იდეოლოგია წარმოადგენს ორივე ტოტალიტარიზმის ანუ კომუნისტურიც  და ნაციონალ-სოციზლიზმი იყო ნაციანალური გადანაწილება ,, სოციალიზმის'' როგორც ალტერნატივა საერთაშორისო სოციალიზმისა და თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკის ხოლო კომუნისტური კი ინტერნაციანული მხოლოდ ერთი მოდელის სისტემაში.

 (გერმ. Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei), შემოკლებით „ნსდაპ“ (გერმ. NSDAP) — 1933-1945 წლებში ერთადერთი და მმართველი პარტია გერმანიაში, მსოფლიოში მეტად ცნობილი, როგორც უბრალოდ ნაცისტური პარტია.

ლიდერი კარლ ხარერი

1919 - 1920

გერმანიის მუშათა პარტია

გერმ. Deutsche Arbeiterpartei, DAP დამფუძნებელი კარლ ხარერი და ანტონ დრექსლერი

დაარსდა 1919წ-ის 5 იანვარი

                          Völkischer Beobachter

ფეკიშერ ბეობახტერ გრმ. სახალხო მიმოხილველი - გერ. გაზეთი. 1920წ-დან გამოდის საგამომცემლო ორგანო ნაციონალურ-სოციალისტური მუშათა პარტია.

                       მოსვლა ნაციანლურ- სოპციალისტების კლასის გერმანიაში
                                           
1933წ-ის მსხვერპლთა  მემორიალი რეიხტაგზე ბერლინი. 96 პლასტინი ქანდაკება სიმბოლირდება რეაზდაგის დეპუტატების, დაწემული მსხვერპლის ნაცინალურ-სოციალისტების მიერ.
გადასვლა ძალაუფლების გერმანიაში ნაციანალურ-სოცილისტების ადოლფ ჰიტლერის ხელმძღვანელობით შედეგად დემოკრატიული წყობის შეცვლა დიქტატორით. ხელისუფლებაში მოსვლა ნაციანალურ-სოცილსტების  აღინიშნება ვაიმარის რესპუბლიკის დასასრული და 1933წ-დან ჰიტლერის ხელისუფლებაში მოსვლა.

                

                                                     

                                საბინები

                                                     სანკუსის (იმედის და ერთგულების ღმერთი) ძეგლი მისთვის მიძღვნილი 

სალოცავიდან, ქალაქი კვირინალის მიდამოებში

საბინები ანუ სამხრეთ პიტენები — იტალიური ენის ჯგუფის ხალხი (იტალიკები). მათი ენა ენათესავება ოსკურ და უმბრულ ენებს, უფრო შორეულად ლათინურ ენასაც. ცხოვრობდნენ ანტიკურ იტალიში  რომის დაარსებამე ტეიტორიაზე ადმინისტრაციული ერთეული ლაციო, უმბრია და აბრუცო, აპენინის მთისწინეთში ჩრდილო-არმოსავლეთით რომიდან, ამ რეგიონს ასევე ეძახიან საბინას.

 ნაწილი საბინების, ცხოვრობდნენ რომის მთებში, სეასრულეს დიდი როლი ჩამოყალიბებაში რომის ხალხებში და ფორმირებაში მათი რელიგიის. ლეგენდის თანახმად, რომელებმა მოიტაცეს ერთ-ერთი რელიგიური დრესასწაულისას საბინები რათა ცოლად მიეღოთ. ერთი წლის შემდეგ საბინების არმია მიადგა რომს, რათა გაენთავისუფლებინათ ტყვეები ქალები, მაგრამ ახალგაზრდა მამაკაცები არ გამოვიდნენ ბრძოლაზე საბოლოოდ შერიგებით დასრულადა.

290 წ ჩვ. აღ. ტომი საბოლოოდ დაიპყრეს რომაელებმა, ხოლო 268 წ ჩვ. აღ. საბინებმა მიიღეს რომის მოქალაქეობა.

ბოლო საბინები სწრაფად დაკარგეს თავიანთი ენა და ლათინაზიაცია განიცადეს.

რომის დაარსების ლეგენდა

                რომის დაარსების ლეგენდა

                                       კაპიტოლიუმის ძუ მგელი კვებავს ჩვილ რომულუსსა და რემუსს.

კაპიტოლიუმის ძუ მგელი (ლათ. Lupa Capitolina) — ეტრუსკული ბრინჯაოს სკულპტურა, სტილისტური მახასიათებლებით თარიღდება ძვ. წ. V საუკუნით და ანტიკური პერიოდიდან რომში ინახება. სკულპტურაზე გამოსახულია (თითქმის ნატურალური ზომით) ძუ მგელი, რომელიც საკუთარი რძით კვებავს ორ ჩვილ ბავშვს — რომულუსსა და რემუსს, ქალაქის ლეგენდარულ დამაარსებლებს. ითვლება, რომ მგელი საბინებისა და ეტრუსკების ტოტემი იყო, ხოლო ქანდაკება რომში გადაიტანეს რომაელების ამ ხალხთან შერწყმის ნიშნად
                                                            
                                                      ბრინჯაოს ქანდაკება ზომა 72 სმ რეპლიკა

                           
საკურთხევლი მარსზე (რომულუსისა და რემუსის ღვთაებრივი მამა) და ვენერა (მათი ღვთიური წინაპარი), რომელზეც გამოსახულია მათი ლეგენდის ელემენტები. ქვემოთ მოცემულია ტიბერინუსი, ტიბერის მამა და ჩვილი ტყუპები, რომლებიც ლუპერკალში შეირქვა ქალმა მგელმა. ოგურისა და პალატინის გორაკის კონკურენციიდან მოყოლებული მტაცებელი მარცხნივ. (ოსტიიდან, ახლა კი Palazzo Massimo alle Terme).

რომის დაარსების ტრადიციული ისტორია წარმოადგენს ალბათ ყველაზე ცნობილ ძველრომაულ მითს ტყუპ ძმებზე, რომულუსსა და რემუსზე, რომლებიც ძუ მგელმა გაზარდა.ძმებმა ქალაქის აშენება გადაწყვიტეს, თუმცა უთანხმოების შემდეგ რომულუსმა მოკლა რემუსი. რომაელი ისტორიკოსების მიხედვით, ეს მოხდა ძვ. წ. 753 წლის 21 აპრილს.

ეს ლეგენდა შეჯერებული უნდა იყოს ორმაგი ტრადიციით, რომლის მიხედვითაც, ტროელი ლტოლვილი ენეასი გაიქცა იტალიაში და გახდა რომაელთა ხაზის დამაარსებელი მისი ვაჟის, იულიუს-კლავდიუსების სეხნიის, იულიუსისმეშვეობით.  აღნიშნულ ტრადიციას გადმოგვცემს პირველი საუკუნის რომაელი პოეტი ვერგილიუსი.

(ლათ. Romulus) (დ. ძვ. წ. 771 — გ. ძვ. წ. 717) — რომისლეგენდარული დამაარსებელი მის ტყუპისცალ ძმასთან — რემუსთან(დაახ. ძვ. წ. 771— ძვ. წ. 753) ერთად, რომლებიც ომის ღმერთის, მარსის, შვილები იყვნენ. გადმოცემით, რომელიც პლუტარქესა და ტიტუს ლივიუსის ცნობებს ეყრდნობა, რომულუსი რომის პირველი მეფე იყო.
იხ. ვიდეო

რომულუსმა რემუსი მოკლა უთანხმოების გამო იმაზე, თუ ვის უჭერდა მხარს ღმერთი, როგორც ახალი ქალაქის მმართველს, და ვისი სახელი უნდა რქმეოდა ამ ქალაქს. ქალაქს მათ რომი დაარქვეს. თქმულების მიხედვით რომულუსი ერთ ბორცვზე იდგა, რემუსი კი მეორეზე, როდესაც ჩიტების ჯგუფმა რომულუსს კამარა შემოარტყა, რაც იმას ნიშნავდა, რომ ის მეფე უნდა გამხდარიყო. ქალაქის დაფუძნების შემდეგ, რომულუსმა ლეგიონებისა და სენატისდაარსებასთან ერთად, მას ახალი მოქალაქეებიც შემატა მეზობელი საბინების ტომებისგან ქალების მოტაცებით, რამაც საბინებისა და რომაელების ერთ ხალხში აღრევა გამოიწვია. წარმატებული დაპყრობითი ომების წყალობით რომულუსმა დროთა განმავლობაში სამეფოს ვრცელი ტერიტორია და დიდი რაოდენობით ხალხი შემოუერთა.
                                          
                                  რომულუსი და რემუსი მოზაიკა სირიიდან, დაახლ. 510წ

გარდაცვალების შემდეგ რომულუსს ღმერთი ქირინუსის სტატუსი მიანიჭეს და ის რომაელი ხალხის ღვთიური განსახიერება გახდა. დღეს მას მითოლოგიურ ფიგურად მიიჩნევენ, ხოლო მისი სახელი ქალაქი რომისგან წარმოებული უნდა იყოს, რომელიც თავის მხრივ სიტყვისგან "მდინარე" უნდა მომდინარეობდეს
                                             
                       რომულუსის  გაჩენა პრიკუსი იულიუსი პეტერ პაულ სუბენსის ნახატი XVII ს 

რომის სახელის ზუსტი ეტიმოლოგია უცნობია. ერთ-ერთი მოსაზრებით, ქალაქი პელასგებმა დააარსეს და თავისი იარაღის სიძლიერის აღსანიშნავად დაარქვეს ქალაქს ეს სახელი (Rhōmē ბერძნულად ნიშნავს ძალას). სხვა მოსაზრებით ტროას დაცემის შემდეგ ვინც გადარჩა და მოახერხა გემებზე დაჯდომა, გასცურეს ერუტრიისკენ. ქალები ძალიან ცუდად იტანდნენ ცხოვრებას გემებში და ერთ-ერთმა მათგანმა, ვინმე რომამ, სხვა ქალები დაარწმუნა დაეწვათ გემები. ქმრები იძულებულნი გახდნენ ერთ ადგილას დასახლებულიყვნენ, ეს ადგილი პალატინუსი იყო. ახალ ადგილს ტროელი ლტოლვილები კარგად მოერგნენ, რომა მათ პატივით შეამკეს და მისი სახელი დაარქვეს ახლად დაარსებულ ქალაქს.
                                           
                                              სახლი რომულუსის პალატინის ბორცვზე

არსებობს კიდევ მრავალი მოსაზრება, მაგრამ ანტიკური ავტორები და, მათ შორის, პლუტარქეც მიიჩნევდნენ რომ რომის დამაარსებელი რომულუსი იყო. რომულუსის წარმომავლობაზეც მრავალი მოსაზრება არსებობს. ზოგი მიიჩნევს რომ იგი ენეოსის ვაჟი იყო და ძმასთან ერთად იტალიაში მოხვდა როდესაც პატარა ბავშვი იყო. სხვა მოსაზრებით იგი ენეოსის ქალიშვილის ვაჟი იყო, ხოლო მამამისი ომის ღმერთი მარსი იყო. ამის გარდა რომულუსის და რემუსის დაბადების შესახებ კიდევ არაერთი ლეგენდა მოგვითხრობს. 

                                                              იხ. ვიდეო

ჯერ კიდევ რომაელები ცდილობდნენ დაედგინად რომის დაარსების თარიღი. მიიჩნეოდა რომ ეს მოხდა ძვ. წ. 758-ძვ. წ. 728 წლების ინტერვალში. რომაელმა ისტორიკოსმა მარკუს ტერენციუს ვარონმა ივარაუდა რომ ეს იყო ძვ. წ. 753 წელი. ოქტავიანე ავგუსტუსის ბრძანებით კი რომაული წელთაღრიცხვა (AVC)^[3] სწორედ ამ წლიდან დაიწყო. ხოლო კაპიტოლიუმის ფასტებში ეწერა ძვ. წ. 752 წელი. მიუხედავად წლებში ასეთ უთანხმოებაზე, ყველა ვერსია თანხმდება რომ ეს მოხდა 21 აპრილს, ქალღმერთ პალესის დღესასწაულზე.

ლეგენდის თანახმად რომის დაარსება მოხდა ტროას დაცემიდან (ძვ. წ. 1182) 437 წლის შემდეგ, ამრიგად არა 753 წელს, არამედ ძვ. წ. 745 წელს. მარკუს ველეიუს პატერცულუსის თანახმად ეს მოხდა მზის დაბნელებამდე ცოტა ხნით ადრე. მოცემულ პერიოდში კი რომიდან ჩანდა მზის დაბნელება ძვ. წ. 745 წლის ივნისს. ვარონის დროს კი ალბათ კონსულთა სიაში ბევრი შეცდომები იყო, რადგან მის მიხედვით პირველი კონსულები 245 avc წელს იყვნენ არჩეულნი.

                                      

 საკურთხევლის მარსზე (რომულუსისა და რემუსის ღვთაებრივი მამა) და ვენერა (ბავშვის ღვთიური წინაპარი), შეგიძლიათ გამოიყენოთ გამოსახულება ლეგენდის ელემენტები. ისტორიული ტიბერინუსი, ტიბერის მამა და ჩვილი ტყუპები, შეხვედრა ლუპერკალში შეირქვა ქალმა მგელმა. ოგურისა და პალატინის გორაკის კონკურენციიდან მოყოლებული მტაცებელი მარცხნივ. (ოსტიდან, ახლა კი Palazzo Massimo alle Terme).

ანტიკური ავტორების თანახმად რომულუსი ჩაისახა ეგვიპტური თვის ქოიაქის 23 დღეს, მზის სრული დაბნელებისას. ეს მზის დაბნელება მოხდა ძვ. წ. 763 წლის 15 ივნისს და რომში იყო სულ 62% და დაიბადა ტროთის თვის 21 დღეს. იმ წელს ეს თვე 2 მარტს დაიწყო, ამრიგად რეა სილვიას ფეხმძიმობა 281 დღე გაგრძელდა და რომულუსი 23 მარტს დაიბადა. რომი კი დაარსდა ფარმუთის თვის 9 დღეს, ანუ 21 აპრილს.

როდესაც რომულუსმა რომის მშენებლობა დაიწყო, საბერძნეთში მზის დაბნელება მოხდა. ხოლო როდესაც იგი გაქრა, ლეგენდის თანახმად იგი 54 წლის იყო. მაშინ კი რომში სრული მზის დაბნელება იყო. ცნობილია რომ 93% მზის დაბნელება მოხდა ძვ. წ. 709 წლის 17 ივლისს (კვინტილიუსის ნონებში). პლუტარქეს თანახმად რომულუსი მეფობდა 37 წელი, ამრიგად ამ მზის დაბნელებით შეიძლება განისაზღვროს რომულუსის მეფობის წლები 745-709. ეს ეთანხმება კვინტუს ფაბიუს პიქტორის მოსაზრებას, რომელიც წერს რომ რომი დაარსდა მერვე ოლიმპიადის მეხუთე წელს, ანუ ძვ. წ. 747 წელს.

                    არქეოლოგიური მასალები

დებატები რომის დაარსების საკითხზე დღემდე არ წყდება. ზოგი მიიჩნევს ლეგენდარულ ამბებს სიმართლის გადმოცემად, ზოგი კი სკეპტიკურად უყურებს მას. არქეოლოგია საშუალებას გვაძლევს გავერკვიოთ თუ რა და როგორ მოხდა. პალატინის ბორცვის გათხრების შედეგად აღმოჩენილ იქნა უძველესი გალავანი, რომელიც ძვ. წ. VIII საუკუნის შუა პერიოდით თარიღდება. თუმცა არქეოლოგიური მონაცემების თანახმად პალატინზე ჯერ კიდეც ძვ. წ. IX საუკუნეში არსებობდა დასახლება.

იტალიელმა არქეოლოგებმა აღმოაჩინეს რეგია - ნუმა პომპილიუსის მიერ აშენებული სასახლე, დიდი საბანკეტო დარბაზით, რომელიც თარიღდება VIII საუკუნის მეორე ნახევრით.

სხვა მითები

რომის დაარსების შესახებ ერთი მითიური ტრადიცია არ არსებობდა.  პიროსის ომის (ძვ. წ. 280–275) დროისთვის , ბერძნულ სამყაროში რომის დაარსების შესახებ დაახლოებით სამოცი განსხვავებული მითი ვრცელდებოდა. მათი უმეტესობა ქალაქს ამავე სახელწოდების დამაარსებელს მიაწერდა, ჩვეულებრივ, რომულუსის ნაცვლად „რომოსს“ ან „რომს“.  ერთ-ერთი ისტორიის თანახმად , რომოსმა , ოდისევსისა და კირკეს ვაჟმა , რომ დააარსა რომი.  მარტინ პ. ნილსონი ვარაუდობს, რომ ეს ძველი ისტორია ცოტა უხერხული ხდებოდა, რადგან რომი უფრო ძლიერი ხდებოდა და ბერძნებთან დაძაბულობა იზრდებოდა. ბერძნების შთამომავლები აღარ იყო სასურველი, ამიტომ რომაელები ტროას დაარსების მითს მიჰყვებოდნენ. ნილსონი ასევე ვარაუდობს, რომ რომოსის სახელი ზოგიერთმა რომაელმა ადგილობრივ სახელად რომულუსი შეცვალა, მაგრამ იგივე სახელი რომოსი (მოგვიანებით ადგილობრივ რემუსად შეიცვალა) ბევრმა ადამიანმა არასოდეს დაივიწყა, ამიტომ ორივე ეს სახელი ქალაქის დამაარსებლების წარმოსადგენად გამოიყენებოდა. 

კიდევ ერთი ლეგენდა, რომელიც დიონისე ჰალიკარნასელმა ლესბოსელ ჰელანიკეს მიაწერა , ამბობს , რომ რომი დააარსა ქალმა, სახელად რომემ, ენეასის ერთ-ერთმა მიმდევარმა, იტალიაში გადმოსვლისა და მათი გემების დაწვის შემდეგ.  ის ფაქტი, რომ მეხუთე საუკუნის შუა პერიოდისთვის ენეასი, სავარაუდოდ, იტალიაში კიდევ ორი ​​ან სამი ქალაქის დამაარსებელიც იყო, არ იყო პრობლემა.  ეს მითები ასევე განსხვავდებოდა იმის მიხედვით, დაიბადა თუ არა მათი თანამოსახელე მატრიარქ რომა ტროაში თუ იტალიაში - ანუ ენეასის მოგზაურობამდე თუ მის შემდეგ - ან იყო თუ არა მათი რომუსი ენეასის პირდაპირი თუ თანმხლები შთამომავალი. 

მესამე საუკუნის დასაწყისის მითები ასევე მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა რომულუსის ან დამაარსებლის სავარაუდო გენეალოგიიდან, თუ შუალედური მოქმედი პირი იქნებოდა. ერთი ლეგენდის თანახმად, ქალაქი ზევსის ძემ, რომუსმა დააარსა.  კალიასი ამტკიცებდა, რომ რომულუსი ლატინუსისა და ენეასის ქალიშვილი, რომა ქალისა და ამავე სახელის დედის შთამომავალი იყო. სხვა ავტორები რომულუსს და რომუსს, ენეასის ვაჟებად წარმოაჩენენ, რომლებმაც არა მხოლოდ რომი, არამედ კაპუაც დააარსეს. ავტორები ასევე აღწერენ მათ მშობლიურ რეგიონებს ამბავში. მაგალითად, პოლიბიოსი , რომელიც წარმოშობით არკადიიდან იყო, რომს არა ტროას კოლონიურ, არამედ არკადულ წარმოშობას ასახელებს. 

                                                              რეკლამა
                http://shotashota75.blogspot.com/2020/06/blog-post_3.html

               ბაბა იაგა

                                                               

                                                
«ბაბა-იაგა»; ვიქტორ  ვესნოცოვი, 1917

 სლავური ფოლკლორის პერსონაჟი, ბებერი, ქალი მაგიური ძალით. სხვადასხვა სლავურ ენაზე ბაბა იაგა ცნობილია სახელებით: Baba Jaga (პოლონურად, სლოვაკურად, ჩეხურად), Jaga Baba (სლოვენურად), Баба Рога (მაკედონურად და სერბულად), Бáба-Ягá (რუსულად), Баба Яга (ბულგარულად), Баба Яґа (უკრაინულად), Baba Roga (ხორვატულად და ბოსნიურად)

სიტყვა ბაბა უმრავლეს სლავურ ენაზე ნიშნავს ბებერ ქალს ან უბრალოდ გათხოვილ ქალს. სიტყვა იაგას ერთმნიშვნელოვანი ეტიმოლოგია არ არის ცნობილისლავურ ზღაპრებში ბაბა იაგა არის ბებერი, მახინჯი ქალი. გადაადგილდება მფრინავი ცოცხის საშუალებით. ცხოვრობს ქათმისფეხებიან ქოხში. ქოხში მასთან ერთად ხანდახან სხვა არსებებიც ცხოვრობდნენ მაგალითად სულები ან მრჩეველი კატა.

ბაბა იაგა ხშირად უარყოფითი პერსონაჟია. თუმცა ხანდახან მთავარი გმირებისთვის მიმთითებლის როლიც აკისრია.

                                           

                        საამების ქოხი . მოდელი ოარკის ტერიტორიაზე  სკანსენი (სტოქლომში)

                                                    

                                   ნიკოლაი რეიხი  , «სიკვდილის ქოხი», 1905 г.

                  DARPA Grand Challenge

                                            

                                                        
                                                                       Grand Challenge 2005

თანამადრევო ავტომობილი-რობოტები, დაფინანსებული აშშ-ს სახელმწიფოს მიერ მიზანი შექმნა სრულად ავტონომიური სანტრასპორტო საშუალებები. ორგანიზატორი კონკურსის წარმადგენს სააგენტო მოწინავე თავდავცვითი გამოგონებები პენტანგონის (DARPA)

პენტაგონი გეგმავს 2015წ-ს შეცვალოს რობოტებით მესამედი თავისი ავტომობილების პარკი მიზანი მინიმაზიაციამდე დაიყვანოს ადამიანების დანაკარგი შაშიშ პირობებში.

 პირობები მანქანამ არ უნდა დააზიანოს სხვა მანქანა, გზის საფარი და გარემო. კონკრეტული მარშუტი ცხადება სტარტამდე 2 საათით ადრე. ტრასა სხვადასხვა შეიძლება იყოს.

 DARPA Grand Challenge 2004

                              DARPA Grand Challenge 2005

                              DARPA Grand Challenge 2007

                                               

                                Grand Challenge 2007 გაიარეს ქალაქის პირობებში

2007წ-ის ნოემბერში ფინალური გავლა 3 ნოემბერს შექმნილი ქალაქური პირობები მიტოვებული საჰაერო ბაზაზე ჯორჯიაზე ქალაქ ვიქტორვილთან (კალიფორნია) ახლოს. მიიღეს მონაწილეობა 11 რობოტმა.

                                    ცაჰალი

ისრაელის თავდაცვის ძალების ემბლემა

(ივრითი: צה"ל) — ისრაელის ოფიციალური არმია. მისი სრული დასახელებაა „ისრაელის თავდაცვითი ძალები“ (ივრითი: צבא הגנה לישראל - ცვა ჰაგანა ლე ისრაელ/ცვა ჰაჰაგანა ლე ისრაელ).

იგი დაარსებულ იქნა 1948 წლის 31 მაისს ებრაული იატაკქვეშა ორგანიზაციებისაგან, რომელთა შორის ყველაზე ცნობილი და გავლენიანი იყო ჰაგანა. ჰაგანასთან ერთად „ცაჰალში“ გაერთიანდნენ მისი მოწინააღმდეგე ორგანიზაციები ირგუნი და პალმახი. 1987 წელს დაწყებული ინტიფადის შემდეგ „ცაჰალის“ მეომრების ძირითადი საქმიანობა დასავლეთ სანაპიროსა და ღაზის სექტორის გაკონტროლებაა. ცაჰალი შეიქმნა ორი კვირის მერე სახელმწიფოს შექმნის შემდეგ ომი დამოუკიდებლობისთვის. დავით ბენ-გურიონის დროს იყო მიღებული გადაწყვეტილება შექმნის არმიის 1948 წ-ის 26 მაისს. პრემიერმა მოაწერა ბრძანებულებას.
იხ. ვიდეო

დოქტრინა შემუშავებულია 1949 წ სამხედრო ბიუჯედი შეადგენს 56მლრდ. შეკელს 

საერთო რაოდენობა რეგულარული სამხედრო ძალების შედაგენს 176,5 ათასი ადამიანი

 სამხედრო ფორმირებები 8,05 ათასი ადამიანი (მათ შორის სასაზღვრო დაცვა 8 ათასი, სასაზღვრო დაცვა 50)

დაკომპლექტება გაწვევა დრო სასამახურის ოფიცერი - 48 (მამაკაცი) და 36(ქალი) თვე სამხედრო სამსახური სხვა კატეგორიის - 32 (მამაკაცი) და 24 (ქალი) თვე

რეზერვი 565 ათასი ადამიანი  სჯ - 380 ათასი, სჰძ - 24,5 ათასი, სსძ - 3,5 ათასი 

სამობილიზაციო რესურსი: 3,11 მლნ ადამიანი, მათ შორის ვარგისი სამხედრო სამსახურისთვის 2,55 მლნ

სახმელეთო ძალები (2017წ) : 133 ათასი ადამიანი, 3 ტერიტორიული სარდობლა (ჩრდილოეთის, ცენტრალური, სამხრეთი) სარდობლა ზურგის, სარდობლა სასაზღვრო დაცვის, 2 შტაბი კორპუსის (446 ჩრდილოეთის კორპუსი და 479 კორპუსი გენშტაბი) წარმოადგენს თავისთავს წინა ხაზის რგოლს სარდობლასა და რაიონი დივიზიის ომის შემთხვევაში 2 რეგულარული და 2 სარეზვერო ბრონეტექნიკა, 1 სარეზვერო  მსუბუქი (მექანიზებული) 1 განსაკუთრებული (სადენსატო) სარეზერვო, 5 ტერიტოირიული დივიზია. შემადგენლობა რეგულარული როგორც სარეზვერო დივიზიებში შეიძება იყო როგორც რეგულარული ასევე სარეზვერო ბრიგადები.

გაწვევის სამსახური 

კანონი სახედრო სამსახურის შესახებ აგდენს შემდეგი სახის ვალდებულებებს სამსახურს არმიაში ისრაელის თვდაცვაში.

გადაუდებელი სამსახური

სარეზვერო სამსახური

ქალი არმიაში

კრიტერიუმი გაწვევის

კანონის თანახმად ისრზაელის მოქალაქეები , მათ შორის ორმაგი მოქალაქეების მქონე და მაცხოვრებლები სხვა ქვეყნებში, ასევე ყველა მუდმივი მაცხოვრებლები სახელმწიფოს ტერიტორიაზე, 18 წლისა ხდება გაწვევა ცაჰალში. ვადა გადაუდებელი სამსახურის მამაკაცებისთვის - 32 თვე, ქალებისთვის - 24 თვე (2 წელი. კანონი ვრცელდება ებრეელებზე (და არაებრეელებზე - სახელმწიფოს მოქალაქეებზე) დრუზებზე და ჩერქეზებზე. ბედუინებზე, ქრისტიანებზე და მუსულმანებზე შეუძლიათ იმსახურონ არმიაში მოხალისეებად.

გათავისუფლება გაწვევისგან

ქალები - შესული ქორწინებაში გაწვევის დროს ან ჯამრთელობის გამო

მამაკაცები - ჯამრთელობის გამო

რეპატრიანტები - ჩამოსული ქვეყანაში 2015წ-ის 1 ივნისის 22 წლის ასაკში ან შვილების ქონა მდგომარეობით 01.03.2016) რეპატრიანტები, ჩამოსული ქვეყანაში 2015წ-ის 31 მაისს, 26 წ-ის ზემოთ

მამაკაცები, რ-ებიც სწავლობენ ებრეულ რელიგიურ დაწესებულებებში სკოლებში ღებულობენ გადავადებას სწავლისა პერიოდში, რ-იც შეიძლება გაგრძელდეს მთელი ცხოვრება. რელიგიური გოგონებს შეუძლიათ აქვთ უფლება განთავისუფლებდნენ სამხედრო სამსახურიდან, ან გავლა ალტერნატიული სამსახურის - საავამდყოფოებში, საგანმათლებინო  დაწესებულებში, მოხალისეთა ორგანიზაციებში. ასე, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ოფიციალურად ყველა ისრაელის მოქალაქე ვალდებული გაიროს სახდრო სავალდებულო სამსახური, აბსოლიტური უმრავლესობა ულტრარელიგიური ებრეელები არმიაში არ მიდიან რაც იწვევს საზოგადოებაში დიდ დაძაბულობას.

ბატალინი კარაკალი ნაწილი, სადაც მამაკაცები და ქალები მსახურობენ ერთად

გასხვავებიტ სხვა არიებისგან ქალები ისრაელის არმიაში წარმოადგენენ სახედრომოსამსახურეს. თუმცა ორი მესამედი ქალები საბოლოოდ ჯამში იღებენ გადავადებას ან სრული განთავისუფლებას არმიისგან (ფეხმძიმობა, რელიგიური მოსაზრება).

ომში დამოუკიდებლობისთვის 1948წ-ს, რთული მდგომარეობის გამო ქვეყანაში, ქალებმა მიიღეს აქტიური მონაწილეობა ისრაელის დაცვისათვის, ომის დამტავრებისშემდეგ პრაქტიკულად შეწყდა ქალების მონაწილეობა საბრძოლო მოქმედებებში. დღეისთვის უმრავლესობა ქალებს იწვევენ არა საბრძოლო ნაწილებში. 2005წ-ის მდგომარეობით 83% ქალები მსახურობენ ნაწილებში არმიის ნაწილებში.

2001წ-ს გენერალუს შტაბში იყო დამტკიცებული განყოფილება სამხედრო ქალ-სამხედრო მოსამსახურეებზე დაკავებული საკითხით ,, მონიტორინგი თანასწორობის შესაძლებლობის'' ცაჰალში განყოფილების ხელმძღვანელია გენერალი სიუზი იოგევი

დამატებითი ინფორმაცია

• ისრაელის არმიის გამორჩეული თვისებაა მისი სერიოზული მიდგომა დევნის წინააღმდეგ ბრძოლისადმი . დევნის ნებისმიერი ნიშანი ძალიან მაღალ დონეზე იძიება, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ინციდენტის ადგილის იმ ბაზის ოფიცრების დასჯა. გამოვლენისა და სათანადო გამოძიების შემდეგ, ინციდენტებში პასუხისმგებელი პირები სამხედრო ციხეში იგზავნებიან  .
• ისრაელის თავდაცვის ძალებში მსახური ჯარისკაცები ყოველთვიურ ანაზღაურებას იღებენ. 2019 წელს ეს თანხა 810 ნიქენას (დაახლოებით 200 აშშ დოლარი) შეადგენდა, ხოლო საბრძოლო დანაყოფებში - 1600 ნიქენას . ამასობაში, ისრაელი საშუალოდ თვეში 23 000 ნიქენს (დაახლოებით 6 400 აშშ დოლარი) ხარჯავს გახანგრძლივებული ვადით მომსახურე ჯარისკაცების ანაზღაურებაზე. კონტრაქტით დასაქმებული ჯარისკაცები და ოფიცრები ისრაელის თავდაცვის ძალების პერსონალის 15%-ს შეადგენენ ^{[ 52 ]} .
• როგორც ქნესეთის საგარეო საქმეთა და თავდაცვის კომიტეტის თავმჯდომარემ „იედიოთ აჰრონოთთან“ ინტერვიუში განაცხადა , 1980 წლის იანვრიდან 1992 წლის დეკემბრამდე 12 წლის განმავლობაში, წვრთნებისა და მანევრების დროს 96 ისრაელის თავდაცვის ძალების ჯარისკაცი დაიღუპა და 230 დაიჭრა ან დაშავდა  .
• ისრაელის თავდაცვის სამინისტროს ოფიციალური მონაცემებით, 2002 წლიდან 2012 წლამდე 10 წლის განმავლობაში ისრაელის არმიის 237 ჯარისკაცმა თავი მოიკლა. 2003 წელს გაზეთმა „მაარივმა“ გამოაქვეყნა ინფორმაცია, რომ თვითმკვლელობა ისრაელის არმიის ჯარისკაცებს შორის სიკვდილის წამყვანი მიზეზი იყო, თუმცა შემდგომში თვითმკვლელობების რაოდენობა შემცირდა  (შედარებისთვის, აშშ-ის არმიაში 2010-დან 2012 წლამდე 498 ჯარისკაცმა თავი მოიკლა  , ხოლო რუსეთის არმიაში 2005 წლიდან 2009 წლის შუა პერიოდამდე 2531 ჯარისკაცმა თავი მოიკლა, რაც შეესაბამება მთელი რუსეთის მაჩვენებელს - წელიწადში 100 000 მოსახლეზე 29 შემთხვევას.)  .
• ოსლოს შეთანხმებების თანახმად , ისრაელის არმია სამხედრო და საპოლიციო ფუნქციებს ახორციელებს დასავლეთ სანაპიროს ნაწილში („ზონა C“  )

ბრონემანქანა М113  ,,ზელდა

მძიმე მუხლუხიანი ისრაელის ბეტეერი ,,ახზარიტი'' ბაზაზე ტროფეიდან   Т-54 и Т-55

                                 

                                      ახზარიტი

 (אכזריתებრაულად) მძიმე ჯავშანტრანსპორტიორი, რომელიც შექმნილია ცაჰალის მიერახზარიტი შემნილია საბჭოთა T-54-55-ის ბაზაზე, რომელიც ნაალაფარად დარჩა ისრაელს ისრაელ არაბების ომის შემდეგ. ტ-55-ის ძველი კოშკურა ამოიღეს. შასი უკან გადააკეთეს ჯარისკაცების ნაკვეთურად კარებთან ახლოს. საბჭოთა დიზელის ძრავის მაგივრად დააყენეს უფრო ძლიერი დიზელის ძრავით და ასევე შიდა მოწყობილობებიც გააძლიერეს ჯავშანტრანსპორტიორი კი შეიქმნა 1988 წელს მისი პირველად ბრძოლაში ჩაბმა მოხდა 2000 წლის სექტემბერში მეორე ინფიდას ომში. ასევე მონაწილეობდა 2006 წლის მეორე ლიბანის ომში. ბოლოს კი 2008-2009 ღაზას კონფლიკტში

                                          

რეკლამა  -  მომზადება ვოკალში -  პროფესიონალი მომღერალი ოპერის სოლისტი მრავალი კონკურისის ლაურეატი მოამზადებს ნებისმერ მსურველს ვოკალში საოპერო, კამერული, საესტრადო, ფოლკორში. ხმისა და სუნთქვის დაყენება, გაძლიერება, დიაპაზონის გაზრდა სათანადო რეპერტუარით, სწავლების ინტესივობა და მიმართულება განისაზღვრება ინდივიდულურად მასწავლებლის მიერ. ფასი 40ლ. ერთი გაკვეთილი ტ 595 33 01 77,   5977 872 64

ბრიტანეთში სტაჟირებული, სერტირთიფიცირებული ინგლისური ენის სპეციალისტი,  თარგმნა, ინგლისურიდან ქართულში ან პირიქით ტექსტის კორექტირიება,  აკრეფა ვორდში და ინგლისურში ნებისმირი მსურველის მომზადება  ინგლისურში სკოლის მოსწავლეებს, აბიტურიენტებს ან სხვა ნებისმიერ მსურველს სათანადო პროგრამით  FCF , TOEFl, IEFLtS სათანადო  აუდიო თუ ვიდეო მასალის გამოყენებით  ფასი შეთანხმებით ასევე ონლაინ მომსახურება და სწავლა ტ. 591 102 949