Translate
понедельник, 11 мая 2020 г.
ახმედ ხალდოს ძე ზაკაევი
ასტროფიზიკა
ასტროფიზიკა
- რადიო ასტრონომია შეისწავლის რადიაციას რომლის გამოსხივებაც რამდენიმე მილიმეტრს უდრის. კვლევის სამაგალითო არეალია რადიოტალღები, როგორც ყოველთვის ის იმიტირებულია ისეთი ცივი ობიექტებით როგორიცაა ინტერსტერალური გაზი და ქვიშის ღრუბლები; კოსმოსური მიკროტალღოვანი ფონის რადიაციის ფერი წითელია თუ ის დიდი აფეთქების, პულსარის ან სუპერნოვადან მოდის. ასეთი კვლევებისთვის საჭიროა უზარმაზარი რადიოსკოპები.
- ინფრაწიტელი ასტრონომია შეისწავლის ისეთ რადიაციულ გამოსხივებას რომელიც იმდენად დიდია რომ შეუიარაღებელი თვალითაც კი შესამჩნევია, მაგრამ ასევე ეს გამოსხივებები რადიოტალღებზე პატარაა პატარაა. ინფრაწითელი დაკვირვებები როგორც წესი ხორციელდება ტელესკოპებით რომლებიც ძალიან გავს ოპტიკურ ტელესკოპებს. ვარსკვლავებზე ცივი ობიექტები (უმეტეს წილად პლანეტები) შეისწავლება ინფრაწითელი ასტრონომიით.
- ოპტიკური ასტრონომია ასტრონომიის ყველაზე ძველი დარგია. ამ დარგში სპეცტროსკოპები ყველაზე მეტად გამოყენებადი ინსტრუმენტია. დედამიწის ატმოსფერო ოპტიკურ ობსერვარტორიებს ხელს უშლის, ამიტომ მაღალი ხარისხის სურათების და გამოსახულებების მისაღებად გამოიყენება კოსმოსური ტელესკოპები და ადაპტირებული ოპტიკები. ტალღის ასეთი სიდიდე განაპირობებს იმას რომ ციური სხეულები უკეთ ჩანან ამიტომ ამითომ იკვეთება მათი ქიმიური სპექტრი და შესაძლებელის ხდება ვარსკვლავების, გალაქტიკების და ნებულის ქიმიური შემადგენლობის დადგენა.
- ულტრაიისფერი, რენგენული და გამა სხივების ასტრონომია სეისწავლის ძალიან ენერგიულ პროცესებს როგორებიცაა ბინალური პულსარები, შავი ხვრელები და მაგნეტარები. რადიაციის ეს სახეები დედამიწის ატმოსფეროში ვერ აღწევენ დამათი გამოკვლევა მხოლოდ კოსმოსური ტელესკოპებით არის შესაძლებელი
среда, 6 мая 2020 г.
ანტიპროტონი
ანტიპროტონი
вторник, 5 мая 2020 г.
Dawn (კოსმოსური ხომალდი)
Dawn (კოსმოსური ხომალდი)
(კოსმოსური ზონდი)
„Dawn “ ცერერას ორბიტაზე 2015 წლის 6 მარტს შევიდა „ახალი ჰორიზონტების “ პლუტონზე ჩასვლამდე ოთხი თვით ადრე . ამგვარად, „დაუნი“ პირველი მისია გახდა, რომელმაც ჯუჯა პლანეტა ახლო მანძილიდან შეისწავლა. თავდაპირველად „დაუნი“ ცერერას გარშემო პოლარულ ორბიტაზე შევიდა და მისი ორბიტის დახვეწა განაგრძო. ამ პერიოდში მან ცერერას პირველი სრული ტოპოგრაფიული რუკა მიიღო.
2015 წლის 23 აპრილიდან 9 მაისამდე, Dawn შევიდა RC3 ორბიტაზე (როტაციის დახასიათება 3) 13,500 კმ (8,400 მილი) სიმაღლეზე. RC3 ორბიტა 15 დღე გაგრძელდა, რომლის განმავლობაშიც Dawn მონაცვლეობით იღებდა სურათებს და სენსორულ გაზომვებს, შემდეგ კი მიღებული მონაცემები დედამიწას გადასცა. 2015 წლის 9 მაისს, Dawn-მა ჩართო თავისი იონური ძრავები და დაიწყო ერთთვიანი სპირალური დაშვება მეორე რუკების წერტილამდე, Survey ორბიტამდე, რომელიც ცერერასთან სამჯერ უფრო ახლოს იყო, ვიდრე წინა ორბიტა. კოსმოსური ხომალდი ორჯერ გაჩერდა, რათა ცერერას სურათები გადაეღო ახალ ორბიტაზე სპირალური დაშვების დროს.
2015 წლის 6 ივნისს, Dawn-ი ახალ Survey ორბიტაზე 4,430 კმ (2,750 მილი) სიმაღლეზე შევიდა. Survey-ის ახალ ორბიტაზე, Dawn ცერერას გარს ყოველ სამ დედამიწის დღეს უვლიდა. Survey ფაზა 22 დღეს (7 ორბიტა) გრძელდებოდა და შექმნილი იყო Dawn- ის კადრირების კამერით ცერერას გლობალური ხედის მისაღებად და ხილული და ინფრაწითელი რუკების სპექტრომეტრის (VIR) გამოყენებით დეტალური გლობალური რუკების გენერირებისთვის.
2015 წლის 30 ივნისს, Dawn-მა პროგრამული უზრუნველყოფის გაუმართაობა განიცადა, როდესაც მის ორიენტაციის სისტემაში ანომალია მოხდა. მან რეაგირება მოახდინა უსაფრთხო რეჟიმში გადასვლით და ინჟინრებისთვის სიგნალის გაგზავნით, რომლებმაც შეცდომა 2015 წლის 2 ივლისს გამოასწორეს. ინჟინრებმა დაადგინეს, რომ ანომალიის მიზეზი Dawn-ის ერთ-ერთ იონურ ძრავასთან დაკავშირებული მექანიკური გიმბალის სისტემა იყო . ცალკე იონურ ძრავაზე გადასვლისა და 2015 წლის 14 ივლისიდან 16 ივლისამდე ტესტების ჩატარების შემდეგ, ინჟინრებმა მისიის გაგრძელების შესაძლებლობა დაადასტურეს.
2015 წლის 17 აგვისტოს, Dawn შევიდა HAMO ორბიტაზე (მაღალი სიმაღლის რუკების ორბიტა). Dawn დაეშვა 1,480 კმ (920 მილი) სიმაღლეზე, სადაც 2015 წლის აგვისტოში დაიწყო ორთვიანი HAMO ფაზა. ამ ფაზის განმავლობაში, Dawn აგრძელებდა თითქმის გლობალური რუკების გადაღებას VIR და კადრირების კამერით უფრო მაღალი გარჩევადობით, ვიდრე კვლევის ფაზაში. მან ასევე გადაიღო სტერეო გამოსახულება ზედაპირის 3D-ში გადასაჭრელად.
2015 წლის 23 ოქტომბერს, Dawn-მა დაიწყო ორთვიანი სპირალური მოძრაობა ცერერას მიმართულებით, რათა მიეღწია LAMO ორბიტისთვის (დაბალი სიმაღლის რუკების ორბიტა) 375 კმ (233 მილი) მანძილზე. 2015 წლის დეკემბერში ამ მეოთხე ორბიტაზე მიღწევის შემდეგ, Dawn-ს დაგეგმილი ჰქონდა მონაცემების შეგროვება მომდევნო სამი თვის განმავლობაში მისი გამა-სხივებისა და ნეიტრონული დეტექტორის (GRaND) და სხვა ინსტრუმენტების გამოყენებით, რომლებიც განსაზღვრავდნენ ზედაპირზე შემადგენლობას.
რუკების შექმნის მიზნების გადაჭარბების შემდეგ, „დაუნმა“ 2016 წლის 2 სექტემბრიდან მეხუთე სამეცნიერო ორბიტაზე, 1460 კმ-ზე (910 მილი), ავიდა, რათა სხვა კუთხიდან დამატებითი დაკვირვებები დაესრულებინა. „დაუნმა“ სიმაღლის მეექვსე სამეცნიერო ორბიტამდე, 7200 კმ-მდე (4500 მილი), 2016 წლის 4 ნოემბერს დაიწყო ამაღლება, 2016 წლის დეკემბრისთვის მისი მიღწევის მიზნით. უფრო მაღალ სიმაღლეზე დაბრუნებამ ამ სიმაღლეზე მონაცემების მეორე ნაკრების მიღების საშუალება მოგვცა, რაც პირველ პარტიას დამატებისას საერთო სამეცნიერო ხარისხს აუმჯობესებს. თუმცა, ამჯერად კოსმოსური ხომალდი ისეთ ადგილას განთავსდა, სადაც ის სპირალურად არ ბრუნავდა და ცერერას ორბიტაზე იმავე მიმართულებით ბრუნავდა, რამაც საწვავის მოხმარება შეამცირა.
მისიის დასკვნა
ცერერას მისიის დასრულების შემდეგ ასტეროიდ 2 პალასის გადაფრენა იყო შემოთავაზებული, მაგრამ ოფიციალურად არასოდეს განხილულა; პალასის გარშემო ორბიტაზე მოძრაობა დაუნისთვის შეუძლებელი იქნებოდა პალასის ორბიტის ცერერასთან მიმართებაში მაღალი დახრილობის გამო.
2016 წლის აპრილში, Dawn-ის პროექტის გუნდმა NASA-ს წარუდგინა წინადადება გაფართოებული მისიის შესახებ, რომლის დროსაც კოსმოსური ხომალდი ცერერასგან ორბიტას დატოვებდა და ასტეროიდ 145 ადეონას 2019 წლის მაისში ჩაუვლიდა, იმ მოტივით, რომ მესამე ასტეროიდის მონახულებით მიღებული სამეცნიერო სარგებელი შესაძლოა ცერერაზე დარჩენით მიღებულ სარგებელს აღემატებოდეს. თუმცა, NASA-ს პლანეტარული მისიის უფროსი მიმოხილვის ჯგუფმა წინადადება 2016 წლის მაისში უარყო. მისიის ერთწლიანი გახანგრძლივება დამტკიცდა, მაგრამ მიმოხილვის ჯგუფმა ბრძანა, რომ Dawn ცერერაზე დარჩენილიყო, იმის თქმით, რომ ჯუჯა პლანეტის გრძელვადიანი დაკვირვებები, განსაკუთრებით პერიჰელიონთან მიახლოებისას , პოტენციურად უკეთეს სამეცნიერო მონაცემებს გამოიღებდა.
ერთწლიანი გახანგრძლივების ვადა 2017 წლის 30 ივნისს ამოიწურა. კოსმოსური ხომალდი ცერერას გარშემო უკონტროლო, მაგრამ შედარებით სტაბილურ ორბიტაზე მოათავსეს, სადაც ჰიდრაზინის საწვავი 2018 წლის 31 ოქტომბრისთვის ამოეწურა და სადაც ის „ძეგლის“ სახით მინიმუმ 20 წლის განმავლობაში დარჩება
ზამთრის ცურვა
ზამთრის ცურვა
понедельник, 4 мая 2020 г.
ვარსკვლავთშორისი ფრენა
ვარსკვლავთშორისი ფრენა
კოსმოსის კოლონიზაცია
დაისონის სფერო
ჰიპოტეზური ასტრონომიული პროექტი, წარმოადგენს ალაბთობას, თხელი სფერული სფერო რიდუსის (პლანეტუსი პრბიტის რადიუსის სიდიდის) ვარსკლავი წენტრში. დაისონის გაბცხადებით მან ეს იდეა ისესხა ფანტასტიკური რომანის ოლაფ სტეპლონდის წიგნი ,,ვარსკლავის შექმნა''.
იხ. ვიდეო
суббота, 2 мая 2020 г.
პოზიტრონი
პოზიტრონი
გარემოსდაცვითი საფრთხე
ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет - გარემოსდაცვითი საფრთხე ეკოლოგიურად საშიში მასალების საერთაშორისო პიქტოგრ...
-
ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет - კონდონის კომიტეტი „კონდონის ანგარიშის“ რბილყდიანი გამოცემა მასობრივი ...
-
ევკარიოტები ჩვენ ვიკვლევთ სიცოცხლის წარმოშობის ისტორიასა და ფოორმებს ( ინგ. Eukaryote. გ...
-
ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет - 2026 ავღანეთ-პაკისტანის ომი ა...