ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет - 

                          ბიშოფიტი

ბიშოფიტი (ანტოფაგასტა, ჩილე)

მინერალი, წყალხსნარი მაგნიუმის ქლორიდის წყარო.ბიშოფიტი არის მინერალი (მაგნიუმის მარილი), რომელიც ფართოდ გამოიყენება ეროვნულ ეკონომიკაში, მშენებლობასა და მედიცინაში. იგი პირველად, როგორც კომპონენტი გერმანიის ცნობილ სტასფურტის მარილიან საბადოებში, გერმანელმა გეოლოგმა და ქიმიკოსმა კარლ ოხსენიუსმა (გერმანული კარლ ოხსენიუსი, 1830-1906) აღმოაჩინა, რომელმაც მას ცნობილი გერმანელი ქიმიკოსისა და გეოლოგის კარლ გუსტავ ბიშოფის (ბიშოფი) სახელი უწოდა. ) ამ უკანასკნელის სახელის შენარჩუნება ქიმიასა და გეოლოგიაში გაწეული სამსახურისთვის. ბიშოფიტის ოფიციალური აღმოჩენის თარიღია 1877 წელი. აღმოჩენის შემდეგ პირველ ათწლეულებში ბიშოფიტი ითვლებოდა იშვიათ მინერალად, მაგრამ 1930-50-იან წლებში ვოლგის რეგიონში აღმოაჩინეს ბიშოფიტის ფართო საბადოები, ხოლო XX საუკუნის 90-იან წლებში მინერალის უძველესი და ღრმა საბადო. აღმოაჩინეს პოლტავაში, რომლის სიღრმე 2,5 კმ-ია.

ის ადვილად იხსნება წყალში და ამიტომ მოიპოვება მიწისქვეშა გამორეცხვით: არტეზიული წყლით გახსნით (გამორეცხვა) მშრალი მიწისქვეშა მინერალური ფენა გაჩენის სიღრმეზე. შედეგად მარილწყალი ამოტუმბულია. თუმცა მილსადენებით მისი ამოტუმბვისას, მაღალი რეაქტიულობის გამო, მილების რკინა იჟანგება და ხსნარი გაჯერებულია რკინის იონებით. რკინას ასევე შეიცავს თავად ბიშოფიტი, რის შედეგადაც ხსნარი იძენს მოყვითალო ელფერს. ბიშოფიტის დგომისას ფერი შეიძლება შეიცვალოს (დამუქდეს) მიმდინარე ჟანგვის პროცესების გამო.

იხ. ვიდეო - Бишофит для лечения грыжи позвоночника, суставов и мышц.

Бишофит применяют в лечении грыжи  позвоночника, суставов и мышц.

В бишофите присутствуют около 70 активных веществ, главный компонент минерала – хлорид магния .

Магний хлорид применяется в отраслях легкой и тяжелой промышленности, медицине, фармакологии, косметологии.

Является жизненно-важным элементом, находится во всех органах и системах организма, необходим для нормальной функциональности клеток ткани.

Магния-хлорид в бишофите понижает уровень холестерина, участвует в формирование ферментов на генетическом уровне, снижает аллергическую активность.

Магниево-хлоридное действие бишофита особенно эффективно проявляется при лечении патологий опорно-двигательной, сердечно-сосудистой и нервной системы.

ბიშოფიტი გამოიყენება ხერხემლის, სახსრებისა და კუნთების თიაქრის სამკურნალოდ.

ბიშოფიტში 70-მდე აქტიური ნივთიერებაა, მინერალის ძირითადი კომპონენტია მაგნიუმის ქლორიდი.

მაგნიუმის ქლორიდი გამოიყენება მსუბუქ და მძიმე მრეწველობაში, მედიცინაში, ფარმაკოლოგიასა და კოსმეტოლოგიაში.

ეს არის სასიცოცხლო ელემენტი, რომელიც გვხვდება სხეულის ყველა ორგანოსა და სისტემაში, რომელიც აუცილებელია ქსოვილის უჯრედების ნორმალური ფუნქციონირებისთვის.

ბიშოფიტში შემავალი მაგნიუმის ქლორიდი აქვეითებს ქოლესტერინის დონეს, მონაწილეობს გენეტიკურ დონეზე ფერმენტების წარმოქმნაში და ამცირებს ალერგიულ აქტივობას.

ბიშოფიტის მაგნიუმ-ქლორიდის ეფექტი განსაკუთრებით ეფექტურია კუნთოვანი, გულ-სისხლძარღვთა და ნერვული სისტემების პათოლოგიების სამკურნალოდ.

ბიშოფიტის კრისტალები ძალიან იშვიათია, მაგრამ ძირითადად ის ქმნის თეთრ ან უფერო მარცვლოვან, ბოჭკოვანი, ფოთლოვანი აგრეგატები, მწარე-მარილიანი გემოთი. ბიშოფიტი ჰიგიროსკოპიულია, ამიტომ ჰაერში კრისტალები სწრაფად შთანთქავენ ტენიანობას და ვრცელდება.

ბიშოფიტის საბადოები შემადგენლობით განსხვავდება: ზოგიერთი მათგანი მარილიანი აუზებია, სადაც ბიშოფიტი შერეულია სხვადასხვა მინერალებით (შერეული). ეს არის ეგრეთ წოდებული ბიშოფიტის შემცველი ქანები, მაგალითად, კარნალიტ-ბიშოფიტის ქანები, რომლებსაც აქვთ მოვარდისფრო-მოყავისფრო-ყვითელი და ნარინჯისფერ-წითელი შეფერილობა, რომელიც დაკავშირებულია დაფქული ჰემატიტის წვრილ ჩანართებთან. ასოცირებული მინერალები: ჰალიტი, კიზერიტი, ანჰიდრიტი. ეს ქანები შეიცავს 36-58% ბიშოფიტს. კარნალიტის რეგიონი მდებარეობს სტასფურტში (გერმანია), სადაც პირველად აღმოაჩინეს ბიშოფიტი, ხოლო კარნალიტი არის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მინერალი კალიუმის მარილის საბადოებში (რუსეთში, ეს არის ვერხნეკამსკოეს საბადო პერმის მხარეში).

მაგრამ ასევე არის მონომინერალური საბადოები, ბიშოფიტის „სუფთა“ საბადოები, სადაც ის დაახლოებით 93-96%-ს შეადგენს. ასეთი ადგილები ძალიან ცოტაა. ერთ-ერთი მათგანია რუსეთში, ვოლგოგრადის მხარეში (სვეტლოიარსკის მარილის გუმბათი). დანარჩენი ორი არის უკრაინაში, პოლტავას რეგიონში (რეზერვუარის სიღრმე 2,5 კმ) და ნოვოპოდოლსკოეს ველი ჩერნიგოვის რეგიონში. უკრაინის რეზერვების სახელმწიფო კომიტეტის მონაცემებით, ნოვოპოდილსკის ბიშოფიტის საბადოს წყალსაცავის სისქე 10-30 მ-ია, 2280-2400 მ სიღრმეზე და მთლიანი მარაგით 1,549 მილიარდი ტონა.

იხ. ვიდეო - Бишофит. Свойства бишофита, как он помогает организму

В Украины под Полтавой открыли крупнейшее месторождение бишофита.

❓Так почему же так работает Бишофит? Основа - магний!

Эффекты бишофита определены биологическими свойствами основного его минерала - магния. Особый эффект природного магния также потенцируется микро- и ультрамикроэлементы, которые поступают трандермально (через кожу).

👉 Магний и калий в составе бишофита защищают сердечно-сосудистую систему и улучшают мозговое кровообращение, активизируют обменные процессы, противодействуют стрессу. 👉Бром уравновешивает процессы возбуждения и торможения в коре головного мозга, а 👉йод нормализует работу щитовидной железы- უკრაინაში, პოლტავას მახლობლად, ყველაზე დიდი ბიშოფიტის საბადო აღმოაჩინეს.

❓მაშ რატომ მუშაობს Bishofit ასე? ბაზა არის მაგნიუმი!

ბიშოფიტის მოქმედება განისაზღვრება მისი მთავარი მინერალის - მაგნიუმის ბიოლოგიური თვისებებით. ბუნებრივი მაგნიუმის განსაკუთრებულ ეფექტს ასევე აძლიერებს მიკრო და ულტრა მიკროელემენტები, რომლებიც მოდიან ტრანსდერმალურად (კანის მეშვეობით).

👉 ბიშოფიტში შემავალი მაგნიუმი და კალიუმი იცავს გულ-სისხლძარღვთა სისტემას და აუმჯობესებს ცერებრალური მიმოქცევას, ააქტიურებს მეტაბოლურ პროცესებს, ეწინააღმდეგება სტრესს. 👉 ბრომი აბალანსებს აგზნების და დათრგუნვის პროცესებს თავის ტვინის ქერქში, ხოლო იოდი ახდენს ფარისებრი ჯირკვლის ფუნქციონირების ნორმალიზებას.

ბიშოფიტი გამოიყენება ხერხემლის, სახსრებისა და კუნთების თიაქრის სამკურნალოდ.

ბიშოფიტში 70-მდე აქტიური ნივთიერებაა, მინერალის ძირითადი კომპონენტია მაგნიუმის ქლორიდი.

მაგნიუმის ქლორიდი გამოიყენება მსუბუქ და მძიმე მრეწველობაში, მედიცინაში, ფარმაკოლოგიასა და კოსმეტოლოგიაში.

ეს არის სასიცოცხლო ელემენტი, რომელიც გვხვდება სხეულის ყველა ორგანოსა და სისტემაში, რომელიც აუცილებელია ქსოვილის უჯრედების ნორმალური ფუნქციონირებისთვის.

ბიშოფიტში შემავალი მაგნიუმის ქლორიდი აქვეითებს ქოლესტერინის დონეს, მონაწილეობს გენეტიკურ დონეზე ფერმენტების წარმოქმნაში და ამცირებს ალერგიულ აქტივობას.

ბიშოფიტის მაგნიუმ-ქლორიდის ეფექტი განსაკუთრებით ეფექტურია კუნთოვანი, გულ-სისხლძარღვთა და ნერვული სისტემების პათოლოგიების სამკურნალოდ.

ბიშოფიტი გამოიყენება ხელოვნური ქვის წარმოებაში (ფილები, ბლოკები), ზეთის წარმოებაში - სახამებლისა და გამაგრების ნარევების მოსამზადებლად, ქიმიურ მრეწველობაში - მაღალი სისუფთავის მაგნიუმის ნაერთების მისაღებად, საბინაო და კომუნალურ დაწესებულებებში - როგორც ანტი. -გაყინვის საშუალება, ამბროზიის წინააღმდეგ საბრძოლველად. ყინვაგამძლე თვისებების გამო, ბიშოფიტი ფართოდ გამოიყენება ზამთარში ნაყარი ტვირთის (ქვანახშირის, მადნის და ა.შ.) გაყინვისა და გაყინვის თავიდან ასაცილებლად.

ბიშოფიტი გამოიყენება როგორც გაყინვის საწინააღმდეგო საშუალება. მოქმედების პრინციპის მიხედვით, ტექნიკური მარილის მსგავსია (ნატრიუმის ქლორიდი), მაგრამ გაცილებით ნაკლებად საზიანოა გარემოსთვის და მანქანებისთვის (არც ისე კოროზიული), ბიშოფიტი ასევე მოქმედებს დაბალ ტემპერატურაზე.

რუსეთში ბიშოფიტი გამოიყენება როგორც ყინვაგამძლე საშუალება ვოლჟსკის, ვოლგოგრადის და ტამბოვის რეგიონებში. მოსკოვისა და დონის როსტოვის მერიებმა ასევე გამოაცხადეს ბიშოფიტის გამოყენებაზე გადასვლის გეგმები. გარდა ამისა, ახლა მიღებულია ფედერალური სახელმწიფო შეფასების სამსახურის დადებითი დასკვნა ბიშოფიტის, როგორც გაყინვის საწინააღმდეგო აგენტის გამოყენების შესახებ. დადასტურებულია ბიშოფიტის სრული შესაბამისობა მოთხოვნებთან (ODN) 218.2.027-2003 სიმკვრივის, სიბლანტისა და კოროზიულობის თვალსაზრისით. ამასთან დაკავშირებით, ის შეიძლება გამოყენებულ იქნას, როგორც ყინვის საწინააღმდეგო მასალა, რუსეთის ყველა ქალაქში საგზაო ობიექტებზე ზამთრის მოლიპულობის წინააღმდეგ საბრძოლველად.

იხ. ვიდეო - KEVA NATURAL MEGNESIUM CHLORIDE BISCHOFITE | FULL BENEFITS | HOW TO APPLY | PAIN MANAGEMENT PRODUCT

ბალნეოთერაპია

რუსეთსა და უკრაინაში არსებობს სამედიცინო მუშაკთა ჯგუფი, რომელიც იცავს თვალსაზრისს, რომ ზღვის მარილს - ბიშოფიტს აქვს სამკურნალო თვისებები. ისინი ამ მარილის გამოყენებით პროცედურებს - ბიშოფიტოთერაპიას უწოდებენ. მათ დაწერეს უამრავი რეკომენდაცია სხვადასხვა დაავადებებში მისი გამოყენების სხვადასხვა ვარიანტზე. მაგალითად, ზოგიერთი ექიმი ართროზის ან ართრიტის დროს ამ ზღვის მარილის ხსნარში დასველებულ აბაზანებსა და კომპრესებს უნიშნავს, ან ცდილობს მაგნიუმის ქლორიდის მოლეკულების „გადატანას“ კანში რუსული ფიზიოთერაპიული საშუალებების გამოყენებით, როგორიცაა ელექტრო-, ფონო-, მაგნიტოფორეზი. მიუხედავად იმისა, რომ ნივთიერებების ასეთი დანერგვის შესაძლებლობა ეჭვქვეშ აყენებს მათ კოლეგებს. ზოგჯერ „ბიშოფიტოთერაპევტები“ ამ ზღვის მარილის ხსნარს სვამენ მინერალების ნაკლებობით, თუმცა ექიმების უმეტესობა ამისთვის იყენებს მინერალურ ტაბლეტებს, რათა უფრო ადვილად გააკონტროლონ დოზა. 

თანამედროვე კლინიკური კვლევები არ ადასტურებს როგორც ელექტრო-, ფონო-, მაგნიტოფორეზის თერაპიულ ეფექტს, ასევე მინერალური წყლითა და გახსნილი მარილებით აბაზანების ეფექტურობას ოსტეოართრიტისა და რევმატოიდული ართრიტის დროს.

მინერალური აბაზანების მიღება ბიშოფიტით უკუნაჩვენებია გულ-სისხლძარღვთა II-III ხარისხის უკმარისობის, თავის ტვინის, გულის, თირკმელების სისხლძარღვების მძიმე სკლეროზის, გულის კორონარული დაავადების მწვავე სტადიაში, აგრეთვე კანის დაავადებებისა და ნეოპლაზმების დროს. პროცედურა უქმდება იმ შემთხვევებში, როდესაც პაციენტს აღენიშნება ეგრეთ წოდებული ბრომიზმის ფენომენი (ცხვირი, ხველა, კონიუნქტივიტი, გამონაყარი კანზე, ზოგადი სისუსტე) და ასევე, თუ აბაზანები იწვევს აჩქარებულ გულისცემას, თავბრუსხვევას, თავის ტკივილს, სისუსტეს. სუნთქვა, დაავადების გამწვავება

1995 წელს ვოლგოგრადში ცხოველებზე ჩატარებულ კვლევაში აღმოჩნდა, რომ ბიშოფიტი დეფიციტის დროს ზრდის მაგნიუმის შემცველობას ორგანიზმში. დისერტაციაში ასევე ნათქვამია, რომ მისი მოქმედების გასაძლიერებლად საჭიროა „ენგანტერები“ (სიტყვა, რომლის მნიშვნელობა მხოლოდ დისერტაციის ავტორმა იცის, შესაძლოა ინგლისური სიტყვიდან გამაძლიერებელი - გამაძლიერებელი მომდინარეობს). იგი ასევე მიუთითებს მის ტოქსიკურ ზემოქმედებაზე (დიდი დოზებით) ღვიძლზე და თირკმელებზე პერორალური მიღებისას. ასევე არსებობს ემბრიოტოქსიკურობის თვისება.

კვლევებმა აჩვენა, რომ გაუსუფთავებელი ბიშოფიტი უფრო ტოქსიკურია, ვიდრე გასუფთავებული (2-ჯერ მეტი). ამჟამად ბიშოფიტის გაწმენდის რამდენიმე მეთოდი არსებობს, ერთი მეთოდი დაპატენტებულია რუსეთში და საპატენტო განაცხადი შეტანილია მეორე მეთოდისთვის . კიდევ ერთი ტექნიკა შემოგვთავაზეს ამერიკელმა მეცნიერებმა .

კვლევებმა აჩვენა, რომ მინერალური წყლით აბაზანები არ შველის მაანკილოზებელ სპონდილიტს, მათი ეფექტი უტოლდება უბრალო წყლით აბაზანების ეფექტს მინერალების გარეშე, მაგრამ რეგულარულ სავარჯიშო თერაპიას აქვს ტკივილის შემცირება და სახსრების მობილურობის გაზრდა.

იხ. ვიდეო - Рассол Бишофит Mg++ Профи 500 мл. Практическое применение минерала для здоровья суставов

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                     შხამიანი მცენარეები

ფუტკარას ყვავილი

 მცენარეები, რომლებიც გამოიმუშავებენ და აგროვებენ შხამიან ნივთიერებებს (ძირითადად ალკალოიდებს, ეთერ-ზეთებს, ორგანულ მჟავებს და სხვა). შხამიანი მცენარეები ფართოდაა გავრცელებული მცენარეთა სამყაროში (სოკოებში, გვიმრანაირებში, შვიტებში, ლიკოპოდიუმებში, შიშველთესლოვანებში, ფარულთესლოვანებში).

დედამიწაზე შხამიანი მცენარეების 10 ათასამდე სახეობაა ცნობილი. შხამიანი ნივთიერებები, ჩვეულებრივ, მცენარის ყველა ნაწილშია, მაგრამ სხვადასხვა რაოდენობით. ამიტომ მცენარის სხვადასხვა ნაწილი ერთნაირად შხამიანი არ არის. მაგალითად, კარტოფილში ყველაზე შხამიანია ყვავილი, სოფორასა და ჰელიოტროპში — თესლები, ფუტკარაში — ფოთლები და სხვა. ზოგჯერ შხამი გროვდება მცენარის ერთ რომელიმე ორგანოში (მაგალითად, გლიკოზიდი ამიგდალინი — მწარე ნუშის, ალუბლის, ქლიავის თესლში). შხამიანი მცენარეების ზოგიერთი ნაწილი შეიძლება უშხამო და, ამდენად, სრულიად უვნებელი იყოს (მაგალითად, კარტოფილის ტუბერი). მცენარეში შხამის შემცველობა დამოკიდებულია საარსებო გარემოსა და მცენარის განვითარების ფაზებზე.

                                                                        

შავი ლენცოფა (Hyoscyamus niger)

შხამის გამომუშავება და დაგროვება, ჩრდილოეთისგან განსხვავებით, სამხრეთში უფრო ინტენსიურია. ზოგი მცენარე უფრო შხამიანია ყვავილობამდე, ზოგი — ყვავილობისას, ზოგი — ნაყოფმსხმოიარობისას. ნედლი მცენარე უფრო შხამიანია. გაშრობისას, ხარშვისას, დასილოსებისას შხამის მოქმედება ქვეითდება ან სავსებით ქრება. ზოგი მცენარე ამგვარი გადამუშავების შემდეგაც ტოქსიკურია, რასაც განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა სილოსის დამზადებისას. აბსოლუტურად შხამიანი მცენარეები ბუნებაში, როგორც ჩანს, არ არსებობს. მაგალითად, ადამიანისათვის შხამიანი ბელადონა და ლემა უვნებელია მღრღნელებისა და ქათმებისათვის, ზღვის ხახვი წამლავს მღრღნელებს, მაგრამ უვნებელია სხვა ცხოველებისთვის, მწერებისათვის შხამიანი გვირილა უვნებელია ხერხემლიანებისათვის და სხვა.

იხ. ვიდეო - ყველაზე შხამიანი და საშიში მცენარეები - მსოფლიოში მრავალი შხამიანი და საშიში მცენარეა, რომლებსაც ადამიანის მოკვლა შეუძლიათ:

00:27 გიგანტური კოკისებური მცენარე-მიირთმევს მღრღნელებსა და მწერებს

01:12 კასტორის ცერცვი - მცენარე რომელიც მოიპოვება ბაღებში, მის ტესლს იყენებენ იარაღებში

01:40 დასავლეთის წყლის კონიო-შეუძლია ადამიანის ნერვული 

სისტემის მწყობრიდან გამოყვანა

02:22 თეთრი გველისძირა-ამ მცენარით გარდაიცვალა აბრაამ ლინკოლნის დედა ნენსი ჰენქსი

03:13 აკონიტი-მცენარე რომელსაც საკვებში ურევდნენ და კლავდნენ სტუმრებს

03:48  მცენარე წყლის პატარა ცხოველებს ჭამს

04:19 ვენერას ბუზიჭერია - მცენარე რომლელსაც დიდი კბილები აქვს და სიამოვნებიტ მიირთმევს მწერებს

05:25 ანგელოზის საყვირი - მიუხედავად სახელისა ამ მცენარეს შეუძლია ადამიანი რამოდენიმე წამში გვამად აქციოს 

06:00 ოლეანდრი - ერთი შეხედვით ლამაზი ბუჩქი  რომელიც გულს აჩერებს

06:34 ყველაზე მწველი და მტკივნეული მცენარე

მცენარეული შხამით მოწამვლა ხდება პირის ღრუთი, სასუნთქი გზებით ან კანზე შხამის მოხვედრისას. ხშირად იწამლებიან ბავშვები შხამიანი მცენარის მიმზიდველი ნაყოფებით. ამ დროს მოწამვლა შეიძლება გამოვლინდეს რამდენიმე წუთში, დღეში ან კვირაში. ზოგი მცენარის შხამის მოქმედება ვლინდება ხანგრძლივი ხმარებისას, რადგან ორგანიზმში ეს შხამი კი არ იშლება და გამოიყოფა, არამედ გროვდება. შხამი მოქმედებს მთელ ორგანიზმზე, მაგრამ, ჩვეულებრივ, რომელიმე ორგანო უფრო ზიანდება. მაგალითად, ლენცოფა, კონიო, ფრინტა, ციკუტა და სხვ. აზიანებს ცხოველის ცენტრალურ ნერვულ სისტემას, ფუტკარა, ღვედკეცი და სხვა — გულს, ჰელიოტროპის, თავყვითელას, ხანჭკოლას ზოგიერთი სახეობა და სხვა — ღვიძლს, მინდვრის მდოგვი და სხვა - სუნთქვისა და საჭმლის მომნელებელ ორგანოებს.

მცენარეული შხამი მცირე დოზით ძვირფასი სამკურნალო საშუალებაა (მორფინი, სტრიქნინი, ატროპინი, ფიზოსტიგმინი და სხვა). ზოგი შხამიანი მცენარესგან იღებენ ინსექტიციდებს (მაგალითად, დალმაციური გვირილასაგან — პირეთრინს).

იხ. ვიდეო - 10 მომაკვდინებელი და შხამიანი მცენარე - ვიდეოში ვისაუბრებთ ყველაზე საშიშ მცენარეებზე, შეიძლება ჩათვალოთ, რომ ეს თემა არც თუ ისე საინტერესოა, თუმცა გავიგებთ ისეთ სახეობებზე, რომლებსაც აქვთ საშიში ტოქსინები, რომლებსაც შეუძლიათ ადამიანის მოკვლა.

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                   სასიცოცხლო ფორმა

ბალიშისებური მცენარე Smolyovka ღერო (Silene acaulis) მიხაკის ოჯახიდან; სვალბარდი.

ბიოლოგიური ფორმა, ბიოლოგიური მორფი — მცენარის გარეგანი იერი (ჰაბიტუსი), რომელიც ჩამოყალიბდა გარემოსთან მისი შეგუების ხანგრძლივ პროცესში. ტერმინი შემოიღო დანიელმა ბოტანიკოსმა ეეუგენიუს ვარმინგმა (1884). სასიცოცხლო ფორმას უწოდებენ მცენარეთა ეკოლოგიურ კლასიფიკაციის ერთეულსაც. სასიცოცხლო ფორმა ძორითადად დამოკიდებულია მცენარეთა მიწისზედა და მიწისქვეშა ვეგეტატიური ორგანოების სტრუქტურაზე, განვითარების რიტმსა და სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე. ევოლუციის პროცესში სასიცოცხლო ფორმა ყალიბდენა სხვადასხვა კლიმატურ, ნიადაგურ და ბიოცენოზურ პირობებში ბუნებრივი გადარჩევის გზით. ყოველი მცენარის (ხე, ბუჩქი, ბალახი, ლიანა, ბალიშა მცენარე და სხვა) კონკრეტული სასიცოცხლო ფორმა იცვლება მის ონტოგენეზში. ნაძვისა და მუხის ერთწლიან ნათესებს ჯერ არა აქვთ მარადმწვანე ან ფოთოლმცვივანი ხის ფორმა, რომელიც დამახასიათებელია ამავე ზრდასრული მცენარეებისათვის. ერთმა და იმავე სახეობამ სხვადასხვა გარემო პირობებში შეიძლება სხვადასხვა სასიცოცხლო ფორმა მიიღოს, მაგ. ბევრ მაღალტანიან ხეს მაღალმთიანეთში ბუჩქის და გართხმული ხის ფორმა აქვს.

სასიცოცხლო ფორმის პირველი კლასიფიკაცია, რომელიც აგებული იყო ფიზიონომიურ ნიშნებზე, ეკუთვნის გერმანელ მეცნიერს ალექსანდერ ფონ ჰუმბოლდტს (1806). ამავე პრინციპზეა დამყარებული ავსტრიელი ბოტანიკოსის ანტონ კერნერის (1863), გერმანელი ბოტანიკოსების ა. გრიზებახისა (1872) და ო. დრუდეს (1913) კლასიფიკაციები. უკვე ამ შრომებში იყო აღნიშნული მცენარის გარეგნული იერის დამოკიდებულება კლიმატზე და მისი ბიოლოგიურ თავისებურებების მნიშვნელობა. ყველა ამ კლასიფიკაციიდან განსაკუთრებით აღსანიშნავია დანიელი ბოტანიკოსის კ. რაუნკიერის (1905, 1907) კლასიფიკაცია, რომელიც აგებულია არახელსაყრელ პირობებში (ზამთარში, მშრალ პერიოდში) ნიადაგის ზედაპირიდან განახლების კვირტების მდებარეობასა და კვირტის დამცველი საფრის თავისებურებებზე. რაუნკიერმა გამოყო სასიცოცხლო ფორმის 5 ტიპი:

• ფანეროფიტები — მცენარეები, რომელთაგანახლების კვირტები ნიადაგიდან კარგად დაშორებულია (ხეები, ბუჩქები, ხისმაგვარი ლიანები, ეპიფიტები);
• ქამეფიტები — დაბალი მცენარეები, რომელთა კვირტებიც მიწის ზედაპირს 20—30 სმ-ზე სცილდება და ხშირად თოვლქვეშ იზამთრებს (ბუჩქები, ნახევრად ბუჩქები, ზოგიერთი მრავალწლოვანი ბალახი);
• ჰემიკრიპტოფიტები — მრავალწლოვანიბალახოვანი მცენარეები, რომელთა კვირტები ნიადაგის ზედაპირზეა და დაცულია თოვლით და ჩამოცვენილი ფოთლებით;
• კრიფტოფიტები — მცენარეები, რომელთა კვირტები დამალულია მიწაში (ფესურიანი, ტუბერიანი, ბოლქვიანი გეოფიტები) ან წყალში (ჰიდროფიტები);
• ტეროფიტები — ერთწლოვანები, რომლებიც მათთვის არახელსაყრელ პირობებს თესლის სახით ეგუებიან.

ხშირად იყენებენ ბალახოვანი მცენარეების გ. ვისოცკისეულ (1915) კლასიფიკაციას, რომელსაც ავსებენ ლ. კაზაკევიჩის (1922) კლასიფიკაციით. იგი დამყარებულია მცენარეთა მიწისქვეშა ორგანოების, მათი ვეგეტატიური გამრავლებისა და ფართობის დაკავების უნარის თავისებურებებზე: მთავარღერძიანები (ვეგეტატიური გამრავლება არ ახასიათებთ), კორდიანები, ბოლქვიანები, ბოლქვიან-ტუბერიანები (ვეგეტატიური გამრავლება სუსტად აქვთ გამოხატული), ფესვითნაყარიანები (ვეგეტატიური გამრავლება ინტენსიურია). ვ. ვილიამსი მარცვლოვანი მცენარეების სასიცოცხლო ფორმას ყოფდა ბარტყოფობის კვირტების მდებარეობის მიხედვით: გრძელფესურიანებად, მეჩხერბუჩქებად და მკვრივბუჩქებად. სასიცოცხლო ფორმის თანამედროვე კლასიფიკაციებში ყველაზე უფრო მიღებულია ი. სერებრიაკოვის (1962, 1964) კლასიფიკაცია, რომელშიც მსხვილი ერთეულები (განყოფილება, ტიპი) გამოყოფილია მიწისზედა ორგანოების სტრუქტურისა და სიცოცხლის ხანგრძლივობის მიხედვით (ღეროებიანი ხეები, რომლებიც ცოცხლობენ ათეულ და სეულ წლობით, ღეროებიანი ბუჩქები, რომლებიც ცოცხლობენ 20—30 წელიწადს, ჩირგვები, რომლებიც ცოცხლობენ 5—10 წელიწადს და ბალახები ერთწლიანი ორთოტროპული ყლორტებით). ყოველი ტიპი შემდეგ იყოფა სხვადასხვა ნიშნის მიხედვით.

იხ. ვიდეო - How plants crawled out of the sea

საქართველოს მაღალმთიანეთში სასიცოცხლო ფორმების შესწავლის საფუძველზე შედგა კლასიფიკაციის სქემები (გ. ნახუცრიშვილი, ზ. გამცემლიძე), რომელთა მიხედვითაც, მაგ., ცენტრალური კავკასიონის სუბალპურ სარტყელში ყველაზე გაბატონებული ტიპია ბალახოვანი პოლიკარპული მცენარეები. შემდეგ ამ ტიპში მიწისქვეშა ორგანოების მიხედვით გამოყოფილია კლასები:მთავარღეძიანი, ფესურიანი, ფესურიან-მთავარღერძიანი, ფუნჯაფესვიანი, ბოლქვიანი, ტუბერფესვიანი. მათგან ყველაზე უფრო ფართოდაა გავრცელებული ფესურიანი, შემდეგ კი — მთავარღეძიანი მცენარეები. მიწისქვეშა ორგანოების სიგრძის მიხედვით თითოეული კლასი იყოფა ჯგუფებად. სუბალპურ სარტყელში გაბატონებულ სახეობებს აქვთ გრძელი მთავარღერძიანი ფესვი, ფესურიან მცენარეებში კი ყველაზე დიდი რაოდენობითაა მოკლეფესურიანები. აღნიშნულ სარტყელში ბოლქვიანი და ტუბერფესვიანი მცენარეების რაოდენობა მცირეა. განსხვავებული სურათია ამავე რეგიონის სარტყელში, სადაც ძირითადად ჭარბობს მიწაზე გართხმული და ბალიშა მცენარეები, რომელთაც ძლიერ შებუსული და ნახევრად სუკულენტური ფოთლები აქვთ.

სასიცოცხლო ფორმის შესაწავლას დიდი მნიშვნელობა აქვს მცენარის ადაპტაციისა და ამა თუ იმ სახეობის ევოლუციის დასადგენად.

იხ. ვიდეო - Жизненные формы растений

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                      FV4333 Stormer

კლასიფიკაცია - ჯავშანტრანსპორტიორი, ბრიტანული ჯავშანტრანსპორტიორი, შექმნილი CVR (T) მსუბუქი ტანკის FV101 Scorpion-ის დანაყოფების ბაზაზე. იგი შეიმუშავა ალვის ვიკერსმა.

Stormer HVM firing Thales Starstreak

FV4333 Stormer ჯავშანტექნიკა შეიმუშავა სამთავრობო R&D ცენტრის მიერ. საფუძვლად იქნა მიღებული კომპონენტები და შეკრებები Alvis Scorpion-ის ოჯახის მანქანებიდან.

პირველი პროტოტიპი აშენდა 1970-იან წლებში. სერიული წარმოება 1981 წელს დაიწყო. პირველი სამი ერთეული გაიგზავნა შეერთებულ შტატებში მსუბუქი ჯავშანტექნიკის შესამოწმებლად (LAV პროგრამა - Light Armored Vehicle). შემდეგი 25 ერთეული გაიგზავნა მალაიზიაში, მათგან 12 აღჭურვილი იყო Helio FVT900 კოშკით 20 მმ ავტომატური ქვემეხით და 7,62 მმ ტყვიამფრქვევით. TH-1 კოშკი (შემუშავებული Thyssen-Henschel-ის მიერ) დამონტაჟდა დანარჩენ მანქანებზე. 1986 წელს ბრიტანეთის არმიამ შეუკვეთა Stormer-ის ჯავშანტრანსპორტიორი, რომელიც აღჭურვილი იყო Starstreak მართვადი რაკეტებით.

იხ. ვიდეო - Час назад. ВСУ получили "Бога войны" от Британии. Авиацию россии ожидает крах. Переломный момент! - APU-მ მიიღო "ომის ღმერთი" ბრიტანეთისგან. მოსალოდნელია რუსული ავიაციის დაშლა. გადამწყვეტი კრახი 

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                       წვიმის ტყეები

ზომიერი წვიმის ტყეები ტასმანიაში

ტყე, რომლისთვისაც დამახასიათებელია უხვი რაოდენობით ატმოსფერული ნალექები (წელიწადში 2000-7000 მმ და მეტი) და დიდი სინოტივე. როგორც წესი შედგება მაღალი, ფოთლოვანი ხეებისაგან. ჩვეულებრივ, ვრცელდება ეკვატორის ირგვლივ, ნოტიო ტროპიკულ შემაღლებულ და დადაბლებულ ადგილებში.

ნოტიო ტროპიკული წვიმის ტყეები წარმოდგენილია იმ რეგიონებში, სადაც გაბატონებულია ატმოსფერული ნალექების უხვი რაოდენობა, ცხელი და დაორთქლიანებული კლიმატი. არსებული ხეები აქ მარადმწვანეა. „წვიმის ტყეები“ გვხვდება აგრეთვე ტროპიკების რაიონებში, მშრალი სეზონის პერიოდში (მაგ., ავსტრალიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით არსებული „მშრალი ტყეები“).

წვიმის ტყეები

წვიმის ტყეები უმეტესად ვრცელდება სამხრეთ და ცენტრალურ ამერიკაში, დასავლეთ და ცენტრალურ აფრიკაში, ინდონეზიაში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიასა და ავსტრალიის ტროპიკულ ნაწილში. აღნიშნულ რეგიონებში დამახასიათებელია შეფარდებითი სინოტივის მაღალი მაჩვენებელი და სეზონური რყევების არარსებობა. ჰაერის ტემპერატურა მაღალია და ჩვეულებრივ დღის განმავლობაში უდრის 30 °C-ს, ღამით — 20 °C. ეკვატორული ტყის საზღვრის სიმაღლის მატებასთან ერთად მცენარეულობა იცვლება მთის ტყეებით. ტროპიკული ფოთლოვანი ტყე გავრცელებულია ძირითადად ბრაზილიის აღმოსავლეთ ნაწილში, აფრიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ჩრდილოეთ ავსტრალიაში და აზიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში.

„წვიმის ტყეების“ ნაირსახეობას წარმოადგენს აგრეთვე მუსონური ტყეები, რომლისთვისაც ნიშანდობლივია ხანგრძლივი მშრალი სეზონი, თავსხმა წვიმების მონაცვლეობით. იგი შედგება ფოთლოვანი მცენარეულობისგან. ლამიან ტროპიკულ სანაპიროებზე მდინარეთა შესართავებსა და დელტებზე გაბატონებულია მანგროს ტყეები. ზომიერი ტროპიკული ტყეები შედგება წიწვოვანი და ფართოფოთლოვანი მცენარეულობისაგან. იღებს დიდი რაოდენობით ატმოსფერულ ნალექებს.

„წვიმის ტყეების“ რელიეფისთვის დამახასიათებელია ბრტყელი დაბლობებისა და შედარებით უმნიშვნელო შემაღლებების მორიგეობა. ჰუმიდურ ტროპიკულ ტყეებში გვხვდება ვულკანები, რომლებიც ქმნიან ნაყოფიერ ნიადაგს. „წვიმის ტყეების“ ნიადაგი თითქმის ყოველთვის ნოტიო და სველია. ჭარბობს წითელმიწა და ყვითელმიწა ნიადაგები. გრუნტისა და ქანების ქიმიური გამოფიტვა ინტენსიურად მიმდინარეობს. ნიადაგები მდიდარია ალუმინით, რკინის ჟანგებით, ჰიდროქსიდებით, კაოლინიტითა და სხვ. მინერალებით. ნიადაგი არც თუ ისე ნოყიერია.

დამახასიათებელია ფლორის ვერტიკალური სტრატიფიკაცია. ხეების უმეტესობა ორლებლიანია, სქელი ქერქითა და ვიწრო ფესვებით. მის ფარგლებში მოქცეულია მსოფლიო ფლორისა და ფაუნის წარმომადგენელთა ნახევარზე მეტი. მეტად მრავალფეროვანია ფაუნა, უხვადაა ძუძუმწოვრები, ქვეწარმავლები, ფრინველები, უხერხემლოები. ძუძუმწოვრებს წარმოადგენენ პრიმატები, კატისებრნი და სხვ., რეპტილიებს — გველები, კუები, ქამელეონები და სხვ., ორნითოფაუნას — ბეღურასნაირნი, გუგულისებრნი. აღმოჩენილია უხერხემლოების ათობით ოჯახის წარმომადგენელი. ფართოდ არის გავრცელებული აგრეთვე სოკოები.

„წვიმის ტყეების“ მოკვეთილი მასივები გვხვდება: ინდოეთში, ბანგლადეშში, შრი-ლანკაზე, ინდოჩინეთის ჩრდილოეთში, სამხრეთ ჩინეთში, ახალ კალედონიაში, ოკეანეთის კუნძულებზე, მადაგასკარზე, აშშ-ში და სხვ. გარეგნული თვისებებისა და სტრუქტურის თვალსაზრისით „წვიმის ტყეები“ წააგავს ტროპიკულ წვიმის ტყეებს, თუმცა მისგან განსხვავდება ფლორისტიკული შემადგენლობით.

„წვიმის ტყეების“ არაერთი მცენარის სახეობა სხვადასხვა მიზეზის გამო განიცდის განადგურებას. ზოგიერთი ხის სიმაღლე აღწევს 45-55 მ-ს, იშვიათად 75-80 მ-ს

იხ. ვიდეო - წვიმის ტყის წვიმის ხმები ძილისთვის ან სწავლისთვის 🌧️ თეთრი ხმაური წვიმა 10 საათი - Jungle rain provides a soothing ambience, making it an ideal white noise for sleeping or for studying. Relax and immerse yourself in this rain sound from a lush rainforest in the tropics.

This video features 10 hours of rain sounds for sleep or for studying. A white noise sound, like jungle rain, effectively blocks out distracting noises. It's calming to listen to a rain storm inside the warmth of a home, school or office, while envisioning it raining heavily outside. Rainy weather truly provides a great sleep noise and relaxing study sounds. 

ბუნებრივი ტყეები ათავისუფლებს და შთანთქავს უზარმაზარ რაოდენობას ნახშირორჟანგს. გლობალური გრძელვადიანი მასშტაბით, ნახშირორჟანგის ნაკადები შეიწოვება და გამოიყოფა დაახლოებით წონასწორობაში, ამიტომ ხელუხლებელი წვიმის ტყე მცირე გავლენას მოახდენს ატმოსფერულ ნახშირორჟანგის დონეზე, თუმცა შეიძლება გავლენა იქონიოს კლიმატის სხვა ეფექტებზე (მაგ. ღრუბლის წარმოქმნა, წყლის ორთქლის ციკლი). ). თუმცა დღეს აღარ დარჩა ტყე, რომელიც ხელშეუხებლად შეიძლება ჩაითვალოს. ადამიანის ჩარევა ტყის ეკოსისტემებში (განსაკუთრებით ადამიანის ტყეების გაჩეხვა, ისევე როგორც სხვა ფაქტორები (ადამიანური თუ ბუნებრივი, როგორიცაა ხანძარი და გვალვა, რომელიც იწვევს ხეების სიკვდილს) მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ტროპიკული ტყეების მიერ ნახშირორჟანგის გამოყოფაში.  ზოგიერთი კლიმატის მოდელი, რომელიც ასახავს მიწის საფარის მოდელირებას, პროგნოზირებს ამაზონის ტროპიკული ტყეების დიდ დაკარგვას დაახლოებით 2050 წელს გვალვის გამო, რასაც მოჰყვება კიდევ უფრო მეტი ნახშირორჟანგის გამოყოფა ტყეების განადგურების შედეგად

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                     ჰერკულანუმი

პომპეის არქეოლოგიური ზონა, ჰერკულანუმი და ტორე-ანუნციატა*

იუნესკოს მსოფლიო

მემკვიდრეობის ძეგლი

(იტალ. Ercolano) — უძველესი რომაული ქალაქი, რომელიც ახ. წ. 79 წელს ვულკან ვეზუვის ამოფრქვევამ გაანადგურა. მდებარეობს თანამედროვე იტალიაში, კამპანიის რეგიონის ერკოლანოს კომუნაში, ვეზუვის მთის ძირში.

79 წლის 24 აგვისტოს, ვეზუვიდან ამოტყორცნილმა ვულკანური ტუფის მასამ, ჰერკულანუმთან ერთად სხვა ქალაქები — პომპეი, სტაბაიი და ოპლონტისიც გაანადგურა. ქალაქი უნიკალურია მეცნიერული შესწავლის თვალსაზრისით, რადგან უამრავ გაქვავებულ ნაშთს მოიცავს, რომლებიც ხელუხლებლად იქნა შემონახული. 1981 წელს, აქ აღმოაჩინეს 3000 ჩონჩხი, ძირითადად ზღვის სანაპიროზე, რაც იმის ნიშანია, რომ მოახლოებული საფრთხისას მოსახლეობა ევაკუაციას ცდილობდა, მაგრამ ამაოდ. განადგურების პერიოდში, ჰერკულანუმი პატარა ქალაქი ყოფილა, მაგრამ უფრო მდიდარი მოსახლეობის მქონე, ვიდრე პომპეი.

იხ. ვიდეო - Herculaneum Ruins: Better than Pompeii? - Herculaneum is the wealthier, smaller sister city to Pompeii. Its houses are bigger, mosaics are cooler, and the ruins are more intact. Explore Herculaneum with us to see everything in this beautiful seaside town, including some 2000-year-old wooden beams!

ჰერკულანუმი 12 ჰექტარზე იყო გადაჭიმული და მისი მოსახლეობა დაახლოებით 4 000 ადამიანს შეადგენდა. ნაგებობების უმრავლესობა კულტურული დანიშნულების იყო.

ვეზუვის ამოვრქვევა შუადღისას დაწყებულა. აღსანიშნავია, რომ იმ დროისთვის, ის თითქმის 800 წლის მიძინებული იყო და მას არავინ მიიჩნევდა მოქმედ ვულკანად.

ერთი მხრივ არქეოლოგიური გათხრების და მეორე მხრივ პლინიუს უმცროსის ორი წერილის საფუძველზე, რომლებსაც ის რომაელ ისტორიკოს ტაციტუსს სწერდა, შესაძლებელია ამოფრქვევის სცენის გაცოცხლება.

24 აგვისტოს შუადღის 1 საათზე, ვეზუვმა ვულკანური ფერფლისა და ქვების ამოტყორცნა დაიწყო, რომელიც ცაში ათასობით მეტრზე გაიფანტა. როდესაც მან ტროპაპუზას (საზღვარი ტროპოსფეროსა და სტრატოსფეროს შორის) მიაღწია, ღრუბლები ცას ბრტყელი ღრუბელი გადაეფარა და როგორც ტაციტიუსი ადარებს, იტალიური ფიჭვის ხეს დაემსგავსა. გაბატონებულმა ქარმა, რომელიც იმ დროისთვის სამხრეთისკენ ქროდა, ვულკანური ნივთიერებები პომპესიკენ წაიღო და ჯერ ის და მისი შემოგარენი გაანადგურა. იმის გამო, რომ ჰერკულანუმი ვეზუვის დასავლეთით მდებარეობდა, ამოფრქვევის პირველ ფაზაში ის ნახევრად დაზიანდა. მაშინ, როდესაც პომპეის ციდან ვულკანური ნამტვრებისა და ფერფლის წვიმა დაატყდა თავს, ჰერკულანუმი სულ რამდენიმე სანტიმეტრიანი ფერფლით დაიფარა, მაგრამ ქალაქიდან გაქცევა მოსახლეობის ძალიან მცირე ნაწილმა შეძლო

                                                                  

ჰერკულანუმი და ვეზუვის ამოფრქვევის შედეგად განადგურებული სხვა ქალაქები. შავად გამოსახულია ვულკანური ფერფლით წარმოქმნილი ღრუბლის გავრცელების არეალი

ქალაქის შენარჩუნების პრობლემა

ჰერკულანეუმის პირველი არაპროფესიული გათხრების მთავარი მიზანი იყო უძველესი ხელოვნების ღირებული ობიექტების მოძიება, რომლებიც ამოღებულ იქნა მათი ადგილებიდან და გადაეცა კერძო კოლექციებში. ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ სად და რა თანმიმდევრობით იყვნენ ისინი ადრე, ახლა შეუძლებელია აღდგენა. ამავდროულად, ობიექტები, რომლებიც, პირველი მკვლევარების აზრით, არავითარი ღირებულება არ იყო, განადგურდა ან სერიოზულად დაზიანდა. გარდა ამისა, მე-18 საუკუნეში არქეოლოგიური სამუშაოების ჩატარების მეთოდები საკმაოდ არასრულყოფილი იყო, რამაც ქალაქსაც ზიანი მიაყენა. ამჟამად სერიოზული პრობლემაა ტურისტების ვანდალიზმი, რომლებიც ნამსხვრევებს სამახსოვროდ ატარებენ და წარწერებს კედლებზე და უძველეს ფრესკებზე აწერენ.

2001 წელს დაიწყო ფუნქციონირება Herculaneum Preservation Project[en], რომლის საქმიანობას ერთობლივად კოორდინაციას უწევს Packard Humanities Institute[en], ბრიტანეთის სკოლა რომში და Pompeii Archaeological Survey. პროექტის მთავარი მიზნებია ურბანული შენობების განადგურების სიჩქარის შემცირების მიზნით რესტავრაცია და მუშაობა, მათი დაცვის გრძელვადიანი მეთოდების შემუშავება, ორგანული მასალების შენარჩუნება, მტრედებისგან დაცვა - თუმცა მათი წვეთები აზიანებს სამშენებლო მასალებს. შენობები, იტალიის კანონი კრძალავს ფრინველების სროლას - ასევე დოკუმენტაციის შექმნას და ობიექტის სრული აღწერილობის შექმნას.

იხ. ვიდეო - Геркуланум: извержение Везувия | Взрывая историю | Discovery

Геркуланум — римский город, который погиб после извержения Везувия. И если гибель Помпеев по соседству стала легендой, то история Геркуланума остается загадкой. 

Что происходило в последние часы перед катастрофой? Как город сохранился в мельчайших деталях? И что удалось прочитать в древних папирусах благодаря приборам мультиспектральной визуализации? Смотрите прямо сейчас!

Движимые загадками древности, исследователи совершают поистине революционные открытия. Хотите узнать разгадки секретов древних цивилизаций и их невероятных сооружений? Смотрите премьеру шоу «Взрывая историю» по вторникам в 22:00 (мск) на телеканале Discovery!

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -  

                       ადამიანის სხეული

ქალის (მარცხნივ) და მამაკაცის (მარჯვნივ) ზრდასრული ადამიანის სხეულები გადაღებული ვენტრალური (ზემოთ) და დორსალური (ქვემოთ) პერსპექტივებით. ბუნებრივად წარმოქმნილი ბოქვენის, სხეულისა და სახის თმები განზრახ ამოიღეს ანატომიის საჩვენებლად

ადამიანის ფიზიკური სტრუქტურა, ადამიანის სხეული. ადამიანის სხეული შედგება სხვადასხვა ტიპის უჯრედებისგან, რომლებიც დამახასიათებელია ორგანიზებულ ქსოვილებად, რომლებიც ქმნიან ორგანოებს, ავსებენ მათ შორის სივრცეს ან ფარავს გარედან. ზრდასრული ადამიანის სხეული დაახლოებით ოცდაათი ტრილიონი უჯრედისგან შედგება. უჯრედები გარშემორტყმულია უჯრედშორისი ნივთიერებით, რომელიც უზრუნველყოფს მათ მექანიკურ მხარდაჭერას და ახორციელებს ქიმიკატების ტრანსპორტირებას.

ადამიანის სხეულში გამოიყოფა თავი, კისერი, ტანი, ზედა და ქვედა კიდურები.

ადამიანის ორგანოთა სისტემა არის ადამიანის ორგანოების ერთობლიობა, რომლებიც სივრცულად გაერთიანებულია, აქვთ საერთო სტრუქტურული გეგმა, საერთო წარმოშობა და ასრულებენ საერთო ფუნქციებს.

ადამიანის სხეულში იზოლირებულია ძვლები, კუნთები, ნერვული, გულ-სისხლძარღვთა, რესპირატორული, საჭმლის მომნელებელი, ექსკრეციული, რეპროდუქციული, ენდოკრინული, იმუნური და შიდა სისტემები.

შემდეგი საშუალო მაჩვენებლები არის 20-30 წლის ასაკის ადამიანისთვის, სხეულის სიგრძე 170 სმ, წონა 70 კგ და სხეულის ფართობი 1,8 კვადრატული მეტრი. მ.

თუ სხეულის მთლიანი წონა არის 70 კგ, მაშინ ცალკეული ორგანოები იწონის:

კუნთები: 30 კგ = სხეულის წონის 43%.

ჩონჩხი ძვლის ტვინის გარეშე: 7 კგ = 10%

კანი და კანქვეშა ქსოვილი: 6,1 კგ = 8,7%

სისხლი: 5,4 კგ = 7,7%

საჭმლის მომნელებელი ტრაქტი: 2.0 კგ = 2.9%

ღვიძლი: 1,7 კგ = 2,4%

წითელი ძვლის ტვინი: 1,5 კგ = 2,1%

ტვინი: 1,3 კგ = 1,8%

ორივე ფილტვები: 1.0 კგ = 1.4%

გული: 0,3 კგ = 0,43%

ორივე თირკმელი: 0,3 კგ = 0,43%

ფარისებრი ჯირკვალი: 0,02 კგ = 0,03%

ელენთა: 0,18 კგ = 0,26%

                                                                 

ელემენტის სიმბოლო პროცენტული მასა პროცენტული ატომები

ჟანგბადი O 65.0 24.0

ნახშირბადი C 18.5 12.0

წყალბადი H 9.5 62.0

აზოტი N 3.2 1.1

კალციუმი Ca 1,5 0,22

ფოსფორი P 1.0 0.22

კალიუმი K 0,4 0,03

გოგირდი S 0,3 0,038

ნატრიუმის Na 0,2 0,037

ქლორი Cl 0,2 0,024

მაგნიუმი მგ 0,1 0,015

მიკროელემენტები < 0,1 < 0,3

მთავარი სტატია: ფიზიკური სხეული

ზრდასრული მამაკაცის სხეულის სიგრძე საშუალოდ (განვითარებულ ქვეყნებში) არის დაახლოებით 1,7-1,8 მ, ზრდასრული ქალის სხეულის სიგრძე დაახლოებით 1,6-1,7 მ. ეს მნიშვნელობა განისაზღვრება გენეტიკური მიდრეკილებით, დიეტათ, ფიზიკური აქტივობით და გარე ფაქტორებით. გარემო. დაბადების მომენტიდან კვება, ფიზიკური დატვირთვა და სხვა ფაქტორები უზრუნველყოფს ფენოტიპის გარკვეულ კორექციას.

ადამიანის სხეულის ქსოვილი

ემბრიოლოგიურად, ადამიანის სხეულის ყველა ქსოვილი მოდის სამი ჩანასახის შრედან - ენდოდერმი, მეზოდერმი და ექტოდერმი. ადამიანის ორგანიზმში, ისევე როგორც ცხოველებში, გამოიყოფა ქსოვილების ოთხი ჯგუფი - ეპითელური, შემაერთებელი, ნერვული და კუნთოვანი.

ეპითელური ქსოვილი არის უჯრედების ფენა, რომელიც ხაზს უსვამს სხეულის ზედაპირს და ღრუებს, ქმნის სხეულის ჯირკვლების უმეტეს ნაწილს, კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის შიდა შრეს, სასუნთქი სისტემის, საშარდე გზების, სისხლძარღვების და ა.შ. არის ერთშრიანი. და მრავალშრიანი ეპითელიუმი (რამდენიმე მორფოლოგიური ტიპის მქონე), ასევე გარდამავალი ეპითელიუმი.

შემაერთებელი ქსოვილი ასრულებს დამხმარე, დამცავ და ტროფიკულ ფუნქციებს. შედგება უჯრედგარე მატრიქსისა და შემაერთებელი ქსოვილის უჯრედებისგან. არის ძვლოვანი და ხრტილოვანი (ჰიალიური, ელასტიური და ბოჭკოვანი) ქსოვილები, სისხლი და ლიმფა, თავად შემაერთებელი ქსოვილი (ფხვიერი ბოჭკოვანი, მკვრივი ბოჭკოვანი, რეტიკულური), ცხიმოვანი ქსოვილი.

ნერვული ქსოვილი არის ექტოდერმული წარმოშობის ქსოვილი, ეს არის სპეციალიზებული სტრუქტურების სისტემა, რომელიც ქმნის ნერვული სისტემის საფუძველს და ქმნის პირობებს მისი ფუნქციების განსახორციელებლად. ნერვული ქსოვილი აკავშირებს ორგანიზმს გარემოსთან, აღიქვამს და გარდაქმნის სტიმულს ნერვულ იმპულსად და გადასცემს მას ეფექტორს. ნერვული ქსოვილი შედგება ნეირონებისგან, რომლებიც ასრულებენ მთავარ ფუნქციას და ნეიროგლიისგან, რომლებიც უზრუნველყოფენ სპეციფიკურ მიკროგარემოს ნეირონებისთვის.

კუნთოვანი ქსოვილი არის ქსოვილი, რომელსაც აქვს აგზნებადობის, გამტარობისა და შეკუმშვის თვისებები, რაც ხელს უწყობს სხეულის ნაწილების პოზიციის ცვლილებას, აგრეთვე ორგანოების ფორმისა და მოცულობის შეცვლას. არსებობს ჩონჩხის, გულის (ზოლიანი) და გლუვკუნთოვანი ქსოვილი.

ბიოლოგიურად მნიშვნელოვანი ელემენტები

მთავარი სტატია : ბიოლოგიურად მნიშვნელოვანი ელემენტები

ადამიანის სხეული შედგება საშუალოდ 60% წყლისგან, 34% ორგანული ნივთიერებებისგან, 6% არაორგანული ნივთიერებებისგან (სხვადასხვა ასაკის მიხედვით იცვლება მოცემული თანაფარდობა). ძირითადი ქიმიური ელემენტები, რომლებიც ქმნიან ორგანულ ნივთიერებებს, არის ნახშირბადი (~18%), ჟანგბადი (~65%), წყალბადი (~10%) და აზოტი (~3%), გარდა ამისა, ფოსფორი (~1%) და გოგირდი (~). 0.25%). ადამიანის სხეულის არაორგანული ნივთიერებების შემადგენლობაში შედის 22 აუცილებელი ქიმიური ელემენტი - კალციუმი, ფოსფორი, ჟანგბადი, ნატრიუმი, მაგნიუმი, გოგირდი, ბორი, ქლორი, კალიუმი, ვანადიუმი, მანგანუმი, რკინა, კობალტი, ნიკელი, სპილენძი, თუთია, მოლიბდენი, ქლორი. , სილიციუმი, იოდი, ფტორი, სელენი.

ეს ქიმიური ელემენტები იყოფა მაკროელემენტებად (სხეულში ელემენტის მასობრივი წილი აღემატება 10−2%), მიკროელემენტებად (10−3–10−5%) და ულტრამიკროელემენტებად (10−5%) .

იხ. ვიდეო - 10 ყველაზე გასაოცარი ფაქტი თქვენი სხეულის შესახებ - 1. ადამიანის სხეულს შეუძლია მეხის დარტყმას გაუძლოს.

2. კბილისა და თავის ტკივილი ერთმანეთთანაა დაკავშირებული.

3. ადამიანის გონება ძილის დროს უფრო აქტიურია.

4. ტვინი ტკივილის ვერ გრძნობს, თუმცა ბევრ ჟანგბადს მოიხმარს.

5. სახის თმა ყველაზე სწრაფად იზრდება.

6. შუა თითის ფრჩხილი ყველაზე უფრო სწრაფად იზრდება.

7.  სისხლის ვენების სიგრძე შთამბეჭდავია.

9. ქალის გული უფრო სწრაფად ფეთქავს.

10. ღვიძლს 500–ზე მეტი ფუნქცია აქვს