Translate

суббота, 22 февраля 2020 г.

ანხ ეგვიპტური ჯვარი

                                                ანხ

                                   ეგვიპტური ჯვარი

ანხს T-ს ფორმა აქვს , რომელსაც თავზე წვეთის ფორმის მარყუჟი აქვს.


კოპტური ჯვარი - სიმბოლო, წამროშობა უძველესი ეგვიპტე. ცნობილია როგორც ეგვიპტური იეროგლიფი, ასევე ერთერთი შედარებით ცნიბილი სიმბოლო უძველესი ეგვიპტის. ასევე ცნობილია როგორხ ,, სიცოცხლის გასაღები'' (ლათ.  Crux ansata)
                                   
                         ფუტლიარზე  მიმგრაბული ანხის ფორმა ტუტანჰამონის სამარხი 
წარმოდგენს თავისთავად ჯვარს, კალცოთი ზემოდან უნიკოდი ანხი ნიშნავს როგორც U+2625 (☥).
მმსავსგების გამო ქრისტიანული ჯვართან შესულია კოპტური სიმბოლიკაში. ანხს გამოსახავდნენ ფარაონების სამარხზე, რომ სიკვდილის შემდეგ მისი სულებს შეძლებოდათ სიცოცხლე დუატში.
 იხ. ვიდეო
მნიშვნელობა
იეოგლიფი

S34n
Aa1
ან 
S34
როგორც ნიშანი ბუნდოვანი და საკამათოა, მაგრამ ჩვეულებრივ ითვლება, რომ იგი სიმბოლოა სიცოცხლეს, უკვდავებას, მარადისობას, სიბრძნეს, იყო დამცავი ნიშანი. ანხ მიუთითებს ღვთიურობასა და მარადიულობას, ამიტომ ხშირად ძველ ეგვიპტურ გამოსახულებებში ღმერთები ფარაონებს ანხს ცხვირთან  მიჰყავთ (სიცოცხლის ამოსუნთქვის). ამოუცნობი სიცოცხლისუნარიანობის ნიშნად ანხის ნიშანი გამოიყენებოდა ტაძრების, ძეგლებისა და მიმდებარე ობიექტების კედლებზე; ხშირად იგი შეიძლება ნახოთ ფრაზე, ჭურჭელზე და ფეხის გარშემოც კი, საიდანაც, სხვა ნივტებთან ერთად, მან გადაინაცვლა სანდლების სამაგრებზეც კი.
იხ. ვიდეო ერთერთი ვერსია ახსინ ამ სიმბოლოს


ატონის მზის დისკი, მთავარი ღვთაება ფარაონის ახენატენის (XVIII დინასტიის) მეფობის დროს, გამოსახული იყო მზის დისკის სახით, მისგან გადაჭიმული სხივებით, რომელიც მთავრდება ხელებით , ზოგჯერ ხანდახან აგრძელებდა სიცოცხლის სიმბოლოს ანხა
ამ ნიშნის მნიშვნელობა და მისი ფორმა დიდი ხანია სადავოა ეგვიპტოლოგებსა და სხვა მკვლევართა შორის. ეს იძლევა მრავალი თეორიის საფუძველს. ამ დროისთვის, ასევე გვხვდება პარასამენცნიერო, ნებაყოფლობითი და უსაფუძვლო კვლევითი ინტერპრეტაციების დიდი რაოდენობა. დღემდე ერთერთი იდუმალური სიმბოლო უძველესი ისტორიადან. 

გამოყენება რელიგიასა და ხელოვნებაში

ეგვიპტელთა რწმენით, სიცოცხლე იყო ძალა, რომელიც მთელ მსოფლიოში ვრცელდებოდა. ცალკეული ცოცხალი არსებები, მათ შორის ადამიანები, ამ ძალის გამოვლინებებს წარმოადგენდნენ და ფუნდამენტურად იყვნენ დაკავშირებული მასთან.  სიცოცხლე სამყაროს შექმნისას გაჩნდა და ციკლური მოვლენები, როგორიცაა მზის ამოსვლა და ჩასვლა, კოსმოსში სიცოცხლის შენარჩუნებისა და განახლების ორიგინალური მოვლენების რეკონსტრუქციად მიიჩნეოდა. ამრიგად, სიცოცხლის შენარჩუნება ამ ბუნებრივი ციკლების მმართველი ღვთაებების ცენტრალური ფუნქცია იყო . ამიტომ, ანხი ხშირად გამოსახული იყო ღმერთების ხელში, რაც მათ სიცოცხლის მომცემ ძალას წარმოადგენდა. ეგვიპტელები ასევე თვლიდნენ, რომ სიკვდილის შემდეგ მათი ინდივიდუალური სიცოცხლე შეიძლებოდა განახლებულიყო ისევე, როგორც სიცოცხლე ზოგადად. ამ მიზეზით, ღმერთები ხშირად გამოსახავდნენ სამარხებში, სადაც ანხის ნიშნებს აძლევდნენ ადამიანებს, ჩვეულებრივ ფარაონს. [ 19 ] რადგან ნიშანი სიცოცხლის მინიჭების ძალას წარმოადგენდა, შუა სამეფოს დასრულებამდე ფარაონის გარდა სხვა ადამიანები იშვიათად იყვნენ გამოსახულნი ანხის მიმღებად ან ხელში, თუმცა ეს კონვენცია შემდგომში შესუსტდა. ფარაონი გარკვეულწილად წარმოადგენდა მთლიან ეგვიპტეს, ამიტომ მისთვის ნიშნის მიცემით, ღმერთებმა მთელ ერს სიცოცხლე მიანიჭეს. [ 20 ]

„სიცოცხლის“ კონცეფციის გაფართოებით, ანხი შეიძლება ჰაერს ან წყალს ნიშნავდეს. ხელოვნების ნიმუშებში ღმერთები ანხს მეფის ცხვირთან ატარებენ, რაც მას სიცოცხლის სუნთქვას სთავაზობენ. ხელის ვენტილატორები ეგვიპტურ იკონოგრაფიაში ჰაერის კიდევ ერთი სიმბოლო იყო და ადამიან მსახურებს, რომლებიც ჩვეულებრივ მეფის უკან ვენტილატორებს ატარებდნენ, ხელოვნების ნიმუშებში ზოგჯერ ანხის პერსონიფიცირებული ნიშნებით ცვლიდნენ, რომლებსაც მკლავები ჰქონდათ. რიტუალური განწმენდის სცენებში, სადაც წყალს მეფეზე ან გარდაცვლილ უბრალო ადამიანზე ასხამდნენ, ზიგზაგისებრი ხაზები, რომლებიც ჩვეულებრივ წყალს წარმოადგენდნენ, შეიძლებოდა ანხის ნიშნების ჯაჭვებით ჩანაცვლებულიყო. 

შესაძლოა, ანხი სხვა იეროგლიფურ ნიშნებზე მეტად დეკორატიულად გამოიყენებოდა. სარკეები, სარკისებური ყუთები და ყვავილების თაიგულები მისი ფორმით მზადდებოდა, იმის გათვალისწინებით, რომ ნიშანი თითოეული ამ ობიექტის სახელის დასაწერად გამოიყენებოდა. ზოგიერთი სხვა ობიექტი, როგორიცაა სასმისი ჭურჭელი და სისტრა , ასევე ამ ნიშნის ფორმის იყო. ნიშანი ძალიან ხშირად ჩნდებოდა არქიტექტურული ფორმების დეკორაციებში, როგორიცაა ტაძრების კედლები და სალოცავები .  ასეთ კონტექსტებში, ნიშანი ხშირად ჩნდებოდა was და djed ნიშნებთან ერთად, რომლებიც ერთად აღნიშნავდნენ „სიცოცხლეს, ბატონობას და სტაბილურობას“. ტაძრების ზოგიერთ დეკორატიულ ფრიზზე სამივე ნიშანი, ან ანხი და was ცალ-ცალკე, განთავსებული იყო იეროგლიფის ზემოთ კალათისთვის, რომელიც წარმოადგენდა სიტყვას „ყველა“: „მთელი სიცოცხლე და ძალა“ ან „მთელი სიცოცხლე, ძალა და სტაბილურობა“. ზოგიერთი ღვთაება, როგორიცაა პტაჰი და ოსირისი , შეიძლება გამოსახული იყოს was კვერთხით ხელში, რომელიც ანხისა და djed- ის ელემენტებს შეიცავდა . 

იეროგლიფური ნიშნების ფორმის ამულეტები მატარებლისთვის ნიშნით წარმოდგენილი თვისებების მინიჭებას ისახავდა მიზნად. ეგვიპტელები ამულეტებს ყოველდღიურ ცხოვრებაშიც ატარებდნენ, ასევე სამარხებში ათავსებდნენ, რათა გარდაცვლილის კეთილდღეობა სიკვდილის შემდეგ უზრუნველეყოთ. ანხის ფორმის ამულეტები პირველად ძველი სამეფოს გვიან პერიოდში (დაახლ. ძვ. წ. 2700-დან 2200 წლამდე) გამოჩნდა და მათი გამოყენება ძვ. წ. პირველი ათასწლეულის ბოლომდე გაგრძელდა, თუმცა, სიმბოლოს მნიშვნელობის მიუხედავად, ისინი იშვიათი იყო. უფრო გავრცელებული იყო კომპოზიტური ნიშნის ფორმის ამულეტები, რომლებიც ანხს, და ჯედს აერთიანებდა . 

ორგანზომილებიან ხელოვნებაში ანხის ნიშნები, როგორც წესი, ლურჯად ან შავად იყო შეღებილი.  ანხის ადრეული ამულეტები ხშირად მზადდებოდა ოქროსგან ან ელექტრუმისგან , ოქროსა და ვერცხლის შენადნობისგან. ეგვიპტური ფაიანსი , კერამიკა, რომელიც ჩვეულებრივ ლურჯი ან მწვანე იყო, ანხის ამულეტების ყველაზე გავრცელებული მასალა იყო მოგვიანებით, შესაძლოა იმიტომ, რომ მისი ფერი სიცოცხლესა და აღორძინებას განასახიერებდა. 

თანამედროვე გამოყენება

შედარებით ცოტა ხნის წინ, ანხი თანამედროვე დასავლურ კულტურაში პოპულარული სიმბოლო გახდა , განსაკუთრებით სამკაულებისა და ტატუების დიზაინში.  მისი აღორძინება მაშინ დაიწყო, როდესაც 1960-იანი წლების კონტრკულტურამ ძველი რელიგიებისადმი ინტერესი გააღვივა. 21-ე საუკუნეში ის დასავლურ სამყაროში აფრიკული წარმოშობის ყველაზე ფართოდ აღიარებული სიმბოლოა და ზოგჯერ მას აფრიკული წარმოშობის ადამიანები ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და ევროპაში აფრიკული კულტურული იდენტობის სიმბოლოდ იყენებენ. ანხი ასევე სიმბოლოა კემეტიზმისა , ძველი ეგვიპტის რელიგიაზე დაფუძნებული რელიგიური მოძრაობების ჯგუფისა. 

ეს ნიშანი ასევე პოპულარულია გოთურ სუბკულტურაში , განსაკუთრებით ვამპირებთან ასოცირდება , რადგან ანხის გულსაკიდი თვალსაჩინოდ ჩანს 1983 წლის ვამპირულ ფილმში „შიმშილი“ . 

ეს ნიშანი ორჯერ არის ჩართული Unicode სტანდარტში გამოთვლებში ტექსტისა და სიმბოლოების კოდირებისთვის. ის ჩნდება როგორც U+2625 (☥) სხვადასხვა სიმბოლოების ბლოკში  და როგორც U+132F9 (𓋹) ეგვიპტური იეროგლიფების ბლოკში 

იხ სურათები ქვემოთ
                                               
                                      ჰატჰორი ანიჭებს ანხს დედაფალ ნეფრტარის XIX  დიანსტია
                                  ჰოროსმა მიართვა ანხი რამზეს II, XIX დინასტია
             ღმერთმა ბანედიტი   სკრიპტასთან ერთად აერთიანებს ყოფიერების კვერთხან                                                                                                                  დჯეტი და ანხი აერთიანებს
                 ატონი ავრცელებს ტუტანჰომონზე და ანხესენამონზე სხივი-ხელის გულზე ანხით. სავაძელში                                                                                     სამარხიდან ექსპონატი
                  ტალანტი გამოსახული ნეფერტიტი XVII დინასტია მიზიდული ანხთან ერთა

                                                   რეკლამა

1 комментарий:

Unknown комментирует...

If you're looking to lose weight then you need to start following this brand new tailor-made keto plan.

To create this keto diet service, certified nutritionists, fitness trainers, and top chefs have joined together to develop keto meal plans that are efficient, suitable, money-efficient, and delicious.

Since their launch in 2019, thousands of individuals have already remodeled their body and well-being with the benefits a proper keto plan can offer.

Speaking of benefits: in this link, you'll discover 8 scientifically-tested ones given by the keto plan.

მზეების კარტელი

ცოდნა სინათლეა - Knowledge is light - Знание свет -                    მზეების კარტელი                    კარტელ დე ლოს სოლესი             ...